تامین ۲۴
پایگاه خبری رفاه و تأمین اجتماعی
به گزارش تأمین ۲۴، این سیستم که پس از دوره آزمایشی در چند استان بهطور کامل راهاندازی شده، با هدف افزایش دقت، شفافیت و نظارت طراحی شده است. با این حال، در بستر خدمات غیرحضوری دیگر دلیلی بر تأخیر کارفرمایان در استفاده از این سامانه وجود ندارد.
براساس آخرین دادههای آماری سازمان تأمین اجتماعی در حال حاضر ۹۹ درصد لیستهای حقبیمه از سوی کارفرمایان به صورت هوشمند و در بستر سامانه خدمات غیرحضوری به این سازمان ارائه میشود که همین موضوع نشان از اجرای موفق این طرح و گستردگی خدمات غیرحضوری در این نهاد بیمهای را نشان میدهد.
کارفرمایان برای استفاده از این خدمات باید به سامانه خدمات غیرحضوری تأمین اجتماعی به نشانی es.tamin.ir مراجعه کنند. پس از ورود به بخش «کارفرمایان» و انتخاب «لیست حق بیمه»، سه روش اصلی برای ارسال لیست وجود دارد.
ارائه خدمات غیرحضوری در حوزه لیست هوشمند به موضوعاتی همچون ایجاد لیست جدید آنلاین در راستای وارد کردن مستقیم اطلاعات کارکنان و حقوق در سامانه، کپی از لیست ماه قبل برای امکان استفاده از دادههای ماه گذشته برای کارگاههای زیر ۶۰ نفر و بارگذاری فایل با هدف آپلود فایلهای خروجی نرمافزارهای حسابداری یا «لیستدیسک» مرتبط است.
همچنین مهلت قانونی ارسال لیست هر ماه، تا پایان ماه بعد است به عنوان نمونه لیست فروردین تا ۳۱ اردیبهشت است و عدم رعایت این مهلت، کارفرما را مشمول جریمه میکند.
مزایای طرح برای سازمان و کارفرمایان
طرح لیست هوشمند برای سازمان تأمین اجتماعی مزیتهایی همچون کاهش سوءاستفاده، افزایش کارایی و مهندسی دوباره فرایند را به دنبال دارد. در این زمینه نظارت دقیقتر بر ارسال بهموقع لیستها و حقوق ثبتشده، از عدم ارسال یا تقلب کارفرمایان جلوگیری میکند.
همچنین پردازش الکترونیکی دادهها، سرعت و دقت وصول حق بیمه به عنوان مهمترین منبع درآمد سازمان تأمین اجتماعی را بالا میبرد. در همین رابطه، این طرح بخشی از «مهندسی ساختار دریافت لیست و پرداخت حق بیمه» شامل سه سامانه جدید (لیست هوشمند، سبا، باجه دریافت) برای اجرای بهتر قانون است.
حوزه کارفرمایان نیز با ارسال لیست هوشمند به سمت حذف مراجعه حضوری یعنی صرفهجویی قابل توجه در زمان و هزینههای اداری، سهولت در ارسال لیست حقبیمه و ارائه روشهای متنوع (کپی از ماه قبل، آپلود فایل) متناسب با حجم و امکانات کارگاه و دسترسی ۲۴ ساعته به انواع خدمات همچون امکان ارسال و پرداخت تا پایان روز از طریق سامانه لیست هوشمند حرکت خواهند کرد.
حجت آرین، کارشناس بیمههای اجتماعی در این زمینه گفت: اجرایی شدن طرح لیست هوشمند حقبیمه، اقدامی تأثیرگذار در مسیر راهبردهای هوشمندسازی تأمین اجتماعی، بستری برای رشد وصول حقبیمه، کاهشدهنده چالشهای کارفرمایان، تسهیلگر ارسال لیست و پرداخت حقبیمه توسط کارفرمایان و ابزاری برای تحقق توسعه خدمات الکترونیک این سازمان محسوب میشود.
آرین در این ارتباط اظهار کرد: پس از اجرای آزمایشی پروژه لیست هوشمند حقبیمه در برخی استانها و تعمیم اجرای آن به همه شعبههای سراسر کشور، از خردادماه سال جاری، کارفرمایان کارگاههای مشمول قانون تأمیناجتماعی بهواسطه الزام به تنظیم و ارائه ماهانه لیستهای حقبیمه به تأمین اجتماعی، باید در قالب این طرح اقدام به تنظیم و ارسال لیست هوشمند به سازمان کنند.
وی ادامه داد: فرایندهای غیرحضوری ارائه خدمات تأمین اجتماعی به جامعه کافرمایی با تحقق لیست هوشمند حقبیمه شکل جدیدی به خود گرفت. به این واسطه مزایای پرشماری برای سازمان تأمین اجتماعی، کارفرمایان و بیمهشدگان رقم خورد. در این قالب مزایایی نظیر کاهش اختلافات بین سازمان تأمیناجتماعی و کارفرمایان در زمینه مبالغ حقبیمه و جرائم مربوط به آن قابل اشاره است.
به گفته او، پیش از این، به منظور پردازش برخط لیستهای ارسالی حقبیمه کارفرمایان، بعد از ارسال لیست و بدون حضور کارفرما کنترلهای محاسباتی و فرایندی بر روی لیستهای دریافتی اعمال و در برخی موارد منجر به ایجاد بدهی یا اعمال جریمه برای کارفرمایان میشد.
برنامههای حوزه لیست هوشمند
اجرای این طرح با برنامههای موثری به منظور توسعه فعالیت در حوزه خدمات غیرحضوری همراه شده است که مزیتهای ویژهای برای این گروهها همچون جلوگیری از خطای انسانی، ارسال به موقع حقبیمهها و در نهایت آگاهی از وضعیت حقبیمههای جامعه کارگری به دنبال دارد. همچنین ارسال پیامک به بیمهشدگان درباره وضعیت لیست نیز میتواند برخی از مشکلات موجود را حل کند.
همچنین اشاره شده که برخی بنگاههای اقتصادی به دلیل مشکلات مالی ممکن است در پرداخت حق بیمه ناتوان باشند که با اجرای لیست هوشمند و ترغیب کارفرمایان به ارسال به موقع حقبیمهها میتوان از برخی چالشهای موجود جلوگیری کرد.
این کارشناس بیمههای اجتماعی گفت: اکنون اما با تحقق لیست هوشمند، کنترلهای برخط در زمان تنظیم و ارسال لیست از سوی کارفرما اعمال و بازخورد بههنگام برای اصلاح اشکالات و نواقص احتمالی به کارفرما داده میشود. پیشگیری از انباشت بدهی کارفرمایان، جلوگیری از جرائم احتمالی این بخش و تسهیل در وصول حقبیمه از مزایای این مهم برشمرده میشود.
وی اظهار کرد: اعمال برخط کنترلهای مربوط به بعد از تکمیل و ارسال لیست حقبیمه در شعب و در غیاب کارفرما که در مواردی، شکلگیری بدهی و جریمه را برای کارفرمایان موجب میشد، از دیگر موارد مثبت کارکردی لیست هوشمند در حوزههای اشاره شده محسوب میشود.
به گفته وی، بازخورد متناسب برای اصلاح اشکالات و نواقص احتمالی به کارفرما، بهدنبال تحقق پروژه لیست هوشمند، اجرایی شد. با تعمیم این طرح در سراسر کشور متمرکزسازی، هوشمندی و تحقق همزمان این دو شاخصه در راستای پردازش فهرست حقبیمه کارفرمایان از ویژگیهای این فرایند خواهد بود.
آرین ادامه داد: کارفرما نیز در این وضعیت قبل از ارسال، فرصت رفع نواقص احتمالی لیست حقبیمه را خواهد داشت. این روند، بخشی از چالشهای ارتباط بین تأمیناجتماعی و کارفرما را برطرف میکند.
اهداف هوشمندسازی لیست حقبیمهها
براساس اعلام سازمان تأمین اجتماعی هدف از این طرح، «صیانت از حقوق بیمهشدگان و جلوگیری از سوءاستفاده» در پرداخت حقبیمه از سوی کارفرمایان است. این اقدامات میتواند در بخش وصول حقبیمههای کارگران و مشمولان در سازمان تأمین اجتماعی هم موثر باشد، زیرا تأمین اجتماعی بیش از ۸۰ درصد منابع درآمدی خود را از این طریق دریافت میکند.
این کارشناس بیمههای اجتماعی، همچنین مواردی مانند پرداخت برخط و آسان حقبیمه، جلوگیری از تضییع حقوق بیمهشدگان ناشی از خطای کاربری احتمالی، انجام برخط پردازشهای لیست و مطلعشدن برخط کارفرمایان از نتیجه پردازشها و کاهش ازدحام در شعب و پیشگیری از معطلی مراجعان را میتوان از دیگر دستاوردهای اجرای این پروژه مهم و تأثیرگذار بیمهای دانست.
او اضافه کرد: عدم ایجاد بستانکاریهای کاذب، جلوگیری از انباشت بدهیها و جرائم پرداخت لیست، کنترل عناوین شغلی و ریزدستمزدها، کنترل میزان رشد دستمزدها و مزایای مشمول کسر حقبیمه و جلوگیری از بروز خطا و اعتراض کارفرمایان نیز بخش دیگری از مزایای خروج از رویه پیشین ارسال لیست حقبیمه است. کاهش خطاهای انسانی و کاربری، وصول بههنگام پرداختها و در نقطه مقابل، ارائه درست و بهوقت تعهدات قانونی تأمیناجتماعی در قبال جامعه کارفرمایی و مجموع بیمهشدگان نیز از دستاوردهای تحقق لیست هوشمند حقبیمه است.
آرین بیان کرد: در واقع انتقال از روشهای دستی تنظیم و ارسال لیست حقبیمه بهصورت مکانیزه و اتوماتیک این موارد را موجب شده است. در حال حاضر فرآیند ارسال لیست هوشمند حقبیمه، در سطح کشور از طریق سامانه es.tamin.ir قابلیت انجام در طول ۲۴ ساعات شبانهروز را دارد و امکان بهرهمندی از این بستر برای کارفرمایان فراهم است. در سامانه لیست هوشمند حقبیمه، تمام اطلاعات بهصورت برخط انجام میشود. همچنین محاسبات این بخش، بر اساس ضوابط است و بازخوردهای آن بهصورت لحظهای دریافت میشود.
به گفته آرین، کنترل آیتمهای لیست هوشمند حقبیمه برمبنای قوانین و مقررات مربوطه و انجام پردازش و بررسی اطلاعات هویتی بیمهپردازان در قالب فعالیت سامانه موردنظر بهصورت برخط صورت میگیرد.
طرح لیست هوشمند تأمین اجتماعی، گامی بلند به سوی دیجیتالیسازی و افزایش شفافیت در یکی از پردامنهترین فرآیندهای اداری کشور است. در صورت رفع ایرادات، این سیستم میتواند برای سازمان و کارفرمایان منافع عملیاتی قابل توجهی به همراه آورد.
با این حال، کارایی واقعی این طرح در گرو حل چالش حقوق بیمهشدگان و در نظر گرفتن مشکلات بنگاههای خرد است. پیام اصلی سخنگوی دولت و تأکید سازمان بر غیرقابل توجیه بودن قطع خدمات نشان میدهد که تکمیل و اصلاح این سیستم با تمرکز بر حمایت از بیمهشده، ضروری است. وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی نیز اعلام کرده در حال طراحی سازوکاری برای حل کامل مشکل حق بیمه و جلوگیری از آسیب به کارگران است. موفقیت نهایی این تحول دیجیتال، منوط به تعادلی است که میان نظارت بر کارفرما و حفظ بدون وقفه حقوق بیمهشدگان برقرار میکند.
