تامین ۲۴
پایگاه خبری رفاه و تأمین اجتماعی
به گزارش تأمین 24، در پاسخ به نیاز روزافزون به خدمات سریع، دقیق و در دسترس و با توجه به تجربیات دوران همهگیری کووید-۱۹، سازمان تأمین اجتماعی «طرح جامع خدمات الکترونیک» را به عنوان محور اصلی تحول اداری خود قرار داده است. هدف نهایی، ایجاد زیستبوم دیجیتالی یکپارچه است که همه تعاملات بیمهشدگان، مستمریبگیران و کارفرمایان را پوشش دهد.
براساس آخرین دادههای آماری سازمان تأمین اجتماعی در حال حاضر حدود ۶۷ خدمت در حوزه بیمهای، درمانی و بازنشستگی به صورت غیرحضوری به همه ذینفعان با جامعه آماری حدود ۵۰ میلیون نفر ارائه میشود. طبق برنامهریزیهای انجام شده قرار است ۹ خدمت دیگر به این خدمات غیرحضوری اضافه شود.
سازمان تأمین اجتماعی که حرکت به سمت هوشمندسازی و دیجیتالمحوری را به صورت جدی برنامهریزی کرده است این بار نشان داده است که این اقدامات باعث شده که به عنوان یک سازمان برتر در حوزه خدمات غیرحضوری معرفی شود.
کسب رتبه ۱۰ کشوری برای تأمین اجتماعی
در راستای خدماترسانی گستردهتر سازمان تأمین اجتماعی در حوزه انواع خدمت غیرحضوری، شورای اجرایی فناوری اطلاعات کشور از کسب جایگاه 10 کشوری سازمان تأمین اجتماعی در بین 166 دستگاه اجرایی مشمول ارزیابی و چهار رتبه ارتقای نسبت به دوره قبل ارزیابی این سازمان خبر داد. همچنین این سازمان در شاخص شفافیت و دسترسیپذیری اطلاعات با کسب امتیاز 100، رتبه اول کشور را کسب کرد.
دامون خدابنده، رئیس مرکز فناوری اطلاعات، آمار و محاسبات سازمان تأمین اجتماعی پیشتر در این باره اظهار کرد: این ارزیابی در چهار محور «دولت کاربرمحور»، «دولت شفاف»، «دولت یکپارچه» و «دولت مشارکتی» انجام شده که سازمان در تمامی آنها به سطح «عالی» دست یافته است.
خدابنده با اشاره به حساسیت رقابت بین دستگاهها یادآور شد: در روزهای پایانی ارزیابی، پیگیریهای شدید سازمانها سبب میشد که حتی با تغییر چند امتیاز، جابجاییهای چندپلهای در رتبهبندی رخ دهد.
رئیس مرکز فناوری اطلاعات سازمان تأمین اجتماعی اضافه کرد: تعدادی از پروژههای بزرگ و پیشرفته این سازمان همچون «نظام جامع بیمه»، «بازرسی هوشمند دفاتر قانونی»، «پرونده سلامت الکترونیکی» و «نظام ارجاع داخلی» در این ارزیابی مورد سنجش قرار نگرفتهاند. اگر این پروژهها که نمونههای مشابه آن در کمتر دستگاه دولتی وجود دارد، در فرآیند ارزیابی لحاظ میشد، بدون شک نتایج بهمراتب بهتری برای سازمان تامین اجتماعی به ارمغان میآمد.
خدابنده با بیان اینکه «مدل ارزیابی موجود از نظر ما خیلی عادلانه نیست»، تصریح کرد: با توجه به گستردگی توسعه سیستمهای فناوری اطلاعات در سازمان تامین اجتماعی، امکان دستیابی به رتبههای بالاتر نیز وجود داشت.
اگرچه سازمان تأمین اجتماعی در دستیابی به این رتبهها و دستاوردهای حوزه دیجیتالمحوری و خدمات غیرحضوری همیشه موفق بوده است اما امیدواریم در ارزیابیهای آینده، موقعیت سازمان تأمین اجتماعی با وجود پروژههای کاملتر، به صورت جدی بهبود یابد.
خدمات کلیدی قابل دسترسی در بخش غیرحضوری
سازمان تأمین اجتماعی که در حال حاضر حدود پنج میلیون بازنشسته و مستمریبگیر را تحت پوشش دارد با اعضای خانواده و افراد تحت تکفل آنها به حدود ۹ میلیون نفر خدمات ارائه میدهد که بخشی از این خدمات در بستر الکترونیک و دیجیتالمحوری به این گروهها ارائه میشود.
در همین رابطه، خدمات مربوط به مستمریبگیران و بازنشستگان از جمله دریافت الکترونیکی لیست پرداخت مستمری و مشاهده تاریخ واریز، تغییر شیوه دریافت مستمری (حساب بانکی)، ثبت درخواست بازنشستگی و پیگیری مراحل آنلاین، ارسال مدارک پزشکی برای بررسی موارد خاص، تمدید گواهی شناسایی بازنشستگان، درخواست انتقالی و تغییر محل دریافت مستمری و مشاهده استعلامات و گواهیهای اشتغال به کار و ده ها خدمت دیگر به عنوان خدمات کلیدی قابل دسترسی در حوزه غیرحضوری به این گروهها است.
همچنین خدمات مربوط به بیمهشدگان با حدود ۴۱ میلیون نفر شامل استعلام سوابق بیمهای و پرینت گزارشی سوابق، پیگیری وضعیت پروندههای درمانی، ازکارافتادگی و فوت، ثبتنام و تمدید بیمه ویژه اصناف و مشاغل آزاد، درخواست گواهی اجرت و دستمزد و بررسی وضعیت معاینات پزشکی و نتایج آن میشود.
خدمات کارفرمایان نیز به ثبتنام کارفرما و دریافت کد پیگیری، ثبت لیست بیمهشدگان به صورت آنلاین، پرداخت الکترونیکی حقبیمه و دریافت رسید، اصلاح لیست حقوق و دستمزد و دریافت آمار و گزارشهای مدیریتی برمیگردد.
خدمات درمانی نیز شامل تکمیل و ارسال فرمهای درمانی، پیگیری وضعیت پروندههای درمانی، دریافت تأییدیههای درمان سرپایی و بستری و استفاده از سامانه نوبتدهی الکترونیکی مراکز درمانی میشود.
مزایای تحول دیجیتال برای ذینفعان
مزیتهای تحول دیجیتال برای بیمهشدگان، بازنشستگان و مستمریبگیران به موضوعاتی همچون صرفهجویی در زمان و هزینه، حذف نیاز به مراجعه فیزیکی و صرف زمان و هزینه ایاب و ذهاب، دسترسی ۲۴ ساعته با امکان دسترسی به خدمات در هر ساعت از شبانهروز و از هر مکان و کاهش مراجعات اداری و شفافیت فرآیندها: امکان پیگیری لحظهای درخواستها و کاهش بروکراسی مرتبط است.
همچنین افزایش دقت و کاهش خطا، کاهش خطاهای انسانی در ثبت و پردازش اطلاعات، امنیت اطلاعات شخصی، حفظ حریم خصوصی و جلوگیری از افشای اطلاعات حساس، سهولت برای سالمندان و افراد با محدودیت حرکتی با دسترسی آسانتر به خدمات بدون نیاز به تحرک فیزیکی و کاهش نیاز به تهیه مدارک فیزیکی و کاغذبازی، دیجیتالیسازی مدارک و حذف کپیبرداری از دیگر مزایای تحول دیجیتال برای ذینفعان سازمان تأمین اجتماعی است.
در حوزه کارفرمایان نیز این مزیتها شامل سرعت در انجام امور، پرداخت حقبیمه و گزارشدهی در کوتاهترین زمان، کاهش خطاهای محاسباتی، استفاده از سیستمهای خودکار محاسبه حقبیمه، دسترسی به گزارشهای تحلیلی با امکان تحلیل دادههای نیروی انسانی و صرفهجویی در منابع انسانی باکاهش نیاز به نیروی انسانی برای امور اداری بیمه میشود.
مزایای تحول دیجیتال برای سازمان تأمین اجتماعی نیز موضوعاتی همچون بهینهسازی فرآیندها و کاهش هزینههای عملیاتی، کاهش نیاز به فضای فیزیکی و پرسنل در شعب، کاهش هزینههای چاپ، بایگانی و نگهداری اسناد کاغذی و افزایش سرعت پردازش درخواستها با اتوماسیون فرآیندها است.
افزایش دقت و کاهش تخلفات
یکپارچگی اطلاعات و جلوگیری از ثبتهای تکراری یا متعارض، کاهش احتمال تخلف و تقلب با ایجاد رد دیجیتال و شفافیت بیشتر در فرآیندهای تصمیمگیری و تخصیص منابع در راستای افزایش دقت و کاهش تخلفات است.
همچنین بهبود مدیریت منابع و تصمیمسازی برای دسترسی به دادههای تحلیلی دقیق و بهروز برای سیاستگذاری، امکان پیشبینی دقیقتر تعهدات آتی و مدیریت ریسک مالی و تسهیل نظارت و کنترل بر عملکرد واحدهای مختلف نیز در این مسیر نشان داده میشود.
افزایش رضایتمندی مشتریان از طریق ارائه خدمات سریع و قابل دسترس، بهبود تصویر سازمان به عنوان نهاد نوآور و پاسخگو و افزایش اعتماد عمومی به نظام تأمین اجتماعی نیز نیاز است.
راهکارهای پیشنهادی
ایجاد دفاتر خدمات الکترونیک محلی برای کمک به افراد ناآشنا با فناوری، راهاندازی خطوط راهنمای تلفنی هوشمند برای پاسخگویی به سوالات، برنامههای آموزش دیجیتال برای با زنشستگان و بیمهشدگان مسن، توسعه اپلیکیشن موبایل با رابط کاربری ساده و قابل دسترس و استفاده از هوش مصنوعی برای پردازش هوشمند درخواستها و پیشبینی نیازها از جمله راهکارهای پیشنهادی به شمار میرود.
حرکت سازمان تأمین اجتماعی به سمت ارائه کامل خدمات به صورت غیرحضوری، تحولی استراتژیک و ضروری در عصر دیجیتال است. این تحول نه تنها موجب افزایش رضایت ذینفعان از طریق دسترسی آسانتر و سریعتر به خدمات میشود، بلکه به سازمان امکان میدهد با افزایش بهرهوری، کاهش هزینهها و ارتقای شفافیت، به مأموریت خود با کارایی بیشتری عمل کند.
موفقیت کامل این طرح مستلزم توجه همزمان به جنبههای فنی، انسانی و فرهنگی است تا هیچ بیمهشدهای به دلیل محدودیت دیجیتالی از چرخه خدمات خارج نشود. این تحول، گامی بلند به سوی تحقق «تأمین اجتماعی فراگیر، عادلانه و پایدار» در قرن بیست و یکم است.
