
به گزارش تأمین ۲۴، گسترش خدمات بیمهای، درمانی و بازنشستگی به همه مشمولان در بخش بیمهشدگان و مستمریبگیران نشان میدهد که سازمان تأمین اجتماعی همچنان به عنوان یک تکیهگاه مهم برای همه مشمولان تحت پوشش به شمار میرود که با ارائه انواع خدمت، نیمی از جامعه ایرانی را خدماترسانی میکند.
خدمات درمانی، شبکه عظیم سلامت
سازمان تأمین اجتماعی به دلیل ارائه خدمات گسترده در بخشهای سهگانه، در حوزه درمانی نیز با وجود مراکز ملکی شامل کلینیکها و پاراکلینیکها و مراکز طرف قرارداد شامل بیمارستانها و دیگر واحدهای حوزه درمان به همه گروههای مشمول خدمات ارائه میدهد تا همه مخاطبان و ذینفعان بتوانند از این بستر استفاده کنند.
همچنین پوشش بیمه تکمیلی برای همه مشمولان توانسته بخشی از مشکلات همه بیمهشدگان و مستمریبگیران تحت پوشش سازمان تأمین اجتماعی را تا حدودی حل خواهد کرد، زیرا با دریافت بخشی از خدمات در مراکز طرف قرارداد، با استفاده از بیمه تکمیلی میتوانند به خدمات بهتری در حوزه درمانی دسترسی داشته باشند.
همچنین برنامههای نوین درمانی شامل اجرای طرح پزشک خانواده تأمین اجتماعی در چند استان، توسعه نظام ارجاع الکترونیک برای بهینهسازی خدمات و راهاندازی سامانه نوبتدهی اینترنتی در مراکز درمانی میتواند ذینفعان را در راستای دریافت خدمات حوزه درمان یاری کند.
خدمات بیمهای با پوشش جامع اجتماعی
آمار پوشش بیمهای در سازمان تأمین اجتماعی به حدی گسترش یافته که ۵۳ درصد از جامعه میلیونی بازنشستگان و بیمهشدگان از خدمات بیمهای و بازنشستگی این نهاد بیمهگر استفاده میکنند. نوع پوشش تعداد افراد تحت پوشش نشان میدهد، در حال حاضر حدود ۱۷ میلیون نفر از بیمهشدگان اصلی به عنوان بیشترین دادههای آماری از افراد بیمهشده در کشور از خدمات سازمان بهرهمند هستند.
براساس آخرین دادههای آماری سازمان تأمین اجتماعی، در حال حاضر بیش از ۴۰ میلیون نفر در قالب بیمهشدگان اصلی، افراد تبعی و خانوادههای آنان خدمات ویژهای از این سازمان دریافت میکنند که با حدود ۹ میلیون نفر از جامعه بازنشستگان و مستمریبگیران بیش از ۵۳ درصد از جامعه ایرانی از خدمات تأمین اجتماعی بهرهمند هستند.
خدمات بیمهای ارائه شده
سازمان تأمین اجتماعی که طیف وسیعی از همه گروههای مشمول را تحت پوشش دارد خدمات بیمهای گستردهای همچون بیمه بیکاری در راستای حمایت از افراد جویای کار، پوشش خطرات ناشی از کار، بیمه بازنشستگی به منظور تأمین آینده شاغلان و حمایت از بیماران خاص را در برنامهها و تعهدات کوتاهمدت خود دارد.
همچنین خدمات بازنشستگی به منظور تضمین معیشت سالمندی از دیگر برنامههای کلیدی در حوزه بیمهای سازمان تأمین اجتماعی به شمار میرود. آمار مستمریبگیران نشان میدهد که در حال حاضر حدود ۵ میلیون نفر در قالب مستمریبگیر و بازنشسته از خدمات ویژهای استفاده میکنند.
برنامههای رفاهی بازنشستگان نیز در قالب طرح کرامت رضوی شانل اعزام رایگان بازنشستگان به مشهد مقدس، بستههای معیشتی همچون ارائه کمکهای نقدی و غیرنقدی در مناسبتها و اجرای طرحهای فرهنگی از دیگر رویکردهای سازمان تأمین اجتماعی در حوزه مستمریبگیران محسوب میشود.
برنامههای توسعهای
سازمان تأمین اجتماعی با اجرای برنامههای توسعهای در بخشهای مختلف برنامهریزی درستی انجام داده تا همه ذینفعان و مخاطبان سازمان بتوانند از این خدمات استفاده کنند. در همین مسیر اجرای طرح تحول سلامت تأمین اجتماعی به منظور افزایش کیفیت خدمات درمانی از جمله این برنامهها به شمار میرود.
همچنین سازمان تأمین اجتماعی با هدف تسهيل دسترسی به خدمات در زمانهای مختلف به سمت ارائه خدمات غیرحضوری حرکت کرده است. اجرای طرح تأمین اجتماعی هوشمند و دیجیتالیسازی کامل فرآیندها از این برنامههای تأمین اجتماعی است.
تأمین اجتماعی که طیف گستردهای از مخاطبان و ذینفعان را تحت پوشش دارد در راستای اجرای همه برنامههای محوری خود، توسعه پوشش بیمهای، گسترش خدمات در حوزه مستمریبگیران و برنامهریزی در حوزه درمان را در قالب تعهدات کوتاهمدت و بلندمدت در دستور کار دارد.
چالشها و راهکارها
اجرای برنامههای جامع در حوزه بیمهای همیشه چالشهایی را در بخشهای مختلف پیشرو دارد که سازمان تأمین اجتماعی در همین مسیر مشکلاتی را بخش ناترازی منابع و مصارف به دلیل رشد تعداد مستمریبگیران در ازای افراد بیمهشده را شاهد است.
آمارهای موجود حاکی از آن است که در سالیان اخیر تعداد بازنشستگان به ویژه در بخش بازنشستگیهای پیش از موعد با رشد فزایندهای مواجه شده به طوری که تعداد افراد بازنشسته در این بخش به ۵۱ درصد کل بازنشستگان رسیده است. به همین واسطه میزان ناترازی منابع و مصارف به دلیل تعداد بالای بازنشستگان به نسبت بیمهپردازان رشد یافته است.
در همین رابطه، کاهش نسبت حمایت یعنی کاهش تعداد فعالان به ازای هر مستمریبگیر را موجب شده است به طوری که ضریب پشتیبانی سازمان تأمین اجتماعی را با عدد حدود 4 به روند کاهشی رسانده است. یعنی در حال حاضر به ازای هر چهار بیمهشده فقط یک نفر مستمریبگیر از سازمان خدمات میگیرند. در حالی که این ضریب در سالهای دور حدود ۱۲ نفر بیمهپرداز به ازای یک نفر مستمریبگیر بوده است.
به دلیل وجود چنین مشکلاتی در حوزه بازنشستگیهای پیش از موعد حتی بار مالی در حوزه تعهدات بلندمدت و درمانی را برای سازمان تأمین اجتماعی افزایش داده است و اکنون افزایش هزینههای بخش درمان با رشد فناوریهای پزشکی را در این بخشها شاهد هستیم.
براساس آمارهای موجود سازمان تأمین اجتماعی ماهانه مبلغ ۱۲۵ هزار میلیارد تومان در بخشهای مختلف هزینه میکند که ۱۰۰ هزار میلیارد تومان آن در بخش تعهدات بلندمدت و پرداخت مستمری ماهانه به گروههای بازنشستگان، ازکارافتادگان و بازماندگان به عهده دارد. همچنین راهبردهای مقابله با این مشکلات را میتوان تنوعبخشی منابع مالی با سرمایهگذاری در طرحهای سودآور، بهبود مدیریت هزینه با افزایش بهرهوری در ارائه خدمات و تقویت درآمدهای پایدار در راستای توسعه مشارکتهای دولتی و خصوصی نام برد.
سازمان تأمین اجتماعی با پوشش نیمی از جمعیت ایران، نهتنها یک نهاد بیمهگر، بلکه تکیهگاه امنیت اجتماعی میلیونها خانواده ایرانی است. با وجود چالشهای جمعیتی و اقتصادی، این سازمان با توسعه زیرساختها، بهکارگیری فناوریهای نوین و اجرای برنامههای جامع، به سوی تأمین اجتماعی پایدار و عادلانه در حرکت است.