به گزارش تأمین 24، گذار از فرآیندهای دستی و کاغذی به «تحول دیجیتال فراگیر»، نه یک انتخاب، بلکه یک الزام راهبردی برای کاهش تخلفات، افزایش دقت و نجات زمان و سرمایه ملی است. با حرکت به سمت عصر دیجیتال در سازمان تأمین اجتماعی و هوشمندسازی فرایندها، خطاهای انسانی یا حذف شده یا به شدت کاهش مییابد.
هوشمندسازی فرایندها را میتوان نسخه شفافیت و اثربخشی برای سازمان تأمین اجتماعی تلقی کرد. از سویی دیگر باید به این موضوع توجه شود که همه ۵۰ میلیون نفر گروههای مشمول و جامعه هدف حق دارند که از انقلاب هوشمندسازی در این نهاد بیمهگر برخوردار باشند. البته این موضوع زمانی محقق خواهد شد که روایتی از کارآمدی بدون خطای این خدمات هم به همه مشمولان ارائه شود.
میتوان گفت، به نوعی با ایجاد انقلاب دیجیتال در تأمین اجتماعی، علاوه بر توقف خطای انسانی، آغاز اثربخشی هوشمند و از سویی دیگر خدمات بدون وقفه و به صورت شبانهروزی به همه بیمهشدگان، مستمریبگیران و کارفرمایان فعال در کارگاههای تحت پوشش ارائه میشود.
ضرورت حرکت به سمت الکترونیکیسازی مطلق فرایندها
در ساختار فعلی، هر برگ کاغذ، هر مهر انسانی و هر جابهجایی فیزیکی مدارک، بستری بالقوه برای وقوع خطا، تفسیرهای سلیقهای، تأخیر و حتی تخلف است. از محاسبه نادرست سوابق بیمهای تا اشتباه در واریز حقوق بازنشستگان و از مفقود شدن مدارک تا اعمال سلیقه در تشخیص مشاغل سخت و زیانآور، همه جا پای «خطای انسانی» در میان است.
الکترونیکی کردن کامل فرایندهایی نظیر ثبتنام، تمدید بیمه، رسیدگی به تعهدات درمانی، محاسبه سابقه و حقوق و دادرسی الکترونیک، میتواند این خطاها را به صفر نزدیک کند. زمانی که دادهها از طریق سامانههای یکپارچه و بر بستر «پایگاههای داده هوشمند» ردوبدل شوند، جایی برای قلمخوردن یک رقم یا گمشدن یک پرونده باقی نمیماند.
مصطفی سالاری، مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی، پنجم خرداد سال جاری در دهمین جلسه شورای هماهنگی مدیران کل بازرسی دستگاههای تابعه وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، بر لزوم حرکت به سمت نظارت پیشگیرانه، بیطرفی در بازرسی و استفاده حداکثری از تحول دیجیتال برای کاهش خطاهای انسانی و افزایش اثربخشی خدمات تأکید کرد.
سالاری با اشاره به گستردگی خدمات دستگاههای زیرمجموعه وزارت تعاون به ویژه سازمان تأمین اجتماعی، گفت: این سازمان به تنهایی به حدود 50 میلیون نفر به صورت مستقیم یا غیرمستقیم خدمات ارائه میدهد؛ به طوری که ماهانه به ۵ میلیون و ۲۰۰ هزار نفر مستمری پرداخت و هزینه درمان تمام بیمهشدگان را تقبل میکند.
وی با تأکید بر ضرورت حرکت به سمت الکترونیکی کردن فرایندها بیان کرد: اگر تصمیمگیری به ماشین و سیستمهای هوشمند سپرده شود،خطاهای انسانی به حداقل میرسد و سلامت و شفافیت عملکردی ارتقا پیدا می کند.
پایان عصر اشتباه سهوی و تعمدی
البته که صرفِ الکترونیکی کردن مدارک کافی نیست؛ بلکه «هوشمندسازی» با بهرهگیری از الگوریتمهای یادگیرنده، تطبیقسنجی خودکار و تحلیلگرهای خطا، تأثیر شگرفی در کاهش خطاهای انسانی دارد. برای نمونه سیستم محاسبه خودکار سابقه پرداخت، دیگر امکان جابهجایی سنوات یا اشتباه در کسر ماهها را ندارد. همچنین سنجش هوشمند سن و سابقه برای بازنشستگی پیشازموعد، هرگونه اعمال نظر شخصی را مسدود میکند.
در نهایت کاهش بالای ۹۰ درصدی شکایات ناشی از خطاهای محاسباتی و اداری و حمایت از تحول دیجیتال در همه لایههای اجرایی و نظارتی؛ سدی در برابر تخلفات محسوب میشود. چنین مسائلی نشان میدهد که باید با اجرای اینگونه تحولات، زمینه کاهش خطاهای انسانی فراهم شود.
تخلفات اداری در سازمانهای بزرگ اغلب از شکافهای دیجیتال تغذیه میشوند؛ جایی که مستندات کاغذی، قابلیت دستکاری، پنهانکاری و سوءاستفاده دارند. در چنین شرایطی استقرار نظام «نظارت دیجیتال همگانی» به این معناست که تمامی اقدامات کارشناسان از پذیرش تا صدور حکم در سامانههای شفاف ثبت و غیرقابل حذف باشد. همچنین با استفاده از هوش مصنوعی میتوان الگوهای تکراری تخلف نظیر ثبت خلافواقع یا تغییر دستی کد شغل را کشف کرد.
حمایت از این رویکرد نه فقط از سوی مدیریت سازمان تأمین اجتماعی، بلکه توسط نهادهای نظارتی میتواند یک «انقلاب شفافیت» در تأمین اجتماعی ایجاد کند و جلوی هدررفت میلیاردی منابع را بگیرد. علاوه بر آن کاهش تخلفات و خطاهای انسانی در راستای ارائه خدمات به همه ذینفعان و مخاطبان محقق میشود.
سالاری با اشاره به تجربه موفق تأمین اجتماعی در حذف دفترچههای کاغذی از بهمنماه ۱۳۹۹، گفت: امروز به راحتی میتوان آمار مصرف دارو، سرانه درمان و تعداد اقلام تجویزی در هر نسخه را در مقاطع مختلف زمانی مشاهده کرد و در پی آن اشتباهات سهوی و یا عمدی را نیز شناسایی و رسیدگی کرد.
مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی با معرفی سامانه «رسا» برای رسیدگی الکترونیکی به اسناد پزشکی، گفت: در این سامانه، اگر پزشکی بیش از استاندارد تعیینشده (با در نظر گرفتن حاشیه اطمینان) تجویز کند، ابتدا اخطار دریافت میکند و در صورت اصرار، هزینه آن از سوی تأمین اجتماعی پرداخت نخواهد شد. این روش دقت نظارتی را به شدت افزایش میدهد.
وی با تأکید بر حمایت از رویکرد «تحول دیجیتال» در تمامی لایههای اجرایی و نظارتی، اضافه کرد: با این روش، زحمات همکاران بازرسی اثربخشتر میشود و میتوانیم با شناسایی نقاط کور و اصلاح فرایندها، گام مؤثری در کاهش تخلفات و ارتقای رضایت مردم برداریم.
منافع اجرای انقلاب دیجیتال
هوشمندسازی، تحولات دیجیتال و توسعه فعالیتهای غیرحضوری منفعتهایی برای حدود ۵۰ میلیون فرد تحت پوشش و خود سازمان تأمین اجتماعی به دنبال دارد. منافع برای بیمهشدگان، بازنشستگان و خانوادههای آنان شامل سرعت و دقت در دریافت خدمات، حذف مراجعات حضوری بدون نیاز به صف و گردش کاغذ، کاهش خطاهای مالی و شفافیتبخشی و دسترسی به سوابق و محاسبات از طریق پنل هوشمند شخصی و در نهایت اجرای عدالت در برخورداری از خدمات و حذف تبعیضهای ناشی از خطا یا سلیقه انسانی میشود.
همچنین منافع تحولات دیچیتال و در نهایت کاهش خطاهای انسانی برای سازمان تأمین اجتماعی به موضوعاتی همچون کاهش عظیم هزینههای عملیاتی و نیروی انسانی، صرفهجویی هنگفت در هزینههای دادرسی و جبران خسارت، بهبود نسبت پشتیبانی، مقابله مؤثر با تقلب و تخلفات سازمانیافته از طریق کشف خودکار الگوهای غیرعادی و در نهایت ارتقای اعتماد عمومی به عنوان مهمترین سرمایه اجتماعی سازمان با تثبیت شفافیت دیجیتال، برمیگردد.
خدمات دیجیتال با 77 خدمت غیرحضوری
سازمان تأمین اجتماعی با حرکت به سمت هوشمندسازی در حال حاضر 77 خدمت غیرحضوری را برای همه گروههای مشمول و جامعه هدف برنامهریزی کرده است. این خدمات در سامانه خدمات غیرحضوری و برنامه کاربردی «تأمین من» به گونهای برنامهریزی شده تا همه مشمولان بتوانند از گستردگی این خدمات دیجیتالمحور بهرهمند شوند.
توسعه فعالیتهای تحولآفرین و دیجیتالی و حرکت به سمت ارائه خدمات در بستر فضای الکترونیکی و هوشمندسازی از برنامههای محوری سازمان تأمین اجتماعی به شمار میرود که در سالهای اخیر همه این برنامهها به عنوان رویکردهای جدی و اولویتهای اساسی پیگیری شده و در حال اجرا است.
حال باید همه روشهای سنتی ارائه خدمات به گروههای تحت پوشش سازمان تأمین اجتماعی را به عصر دیجیتال سوق داد حرکتی که این نهاد بزرگ بیمهای در سالهای اخیر به شیوهای دنبال کرده تا علاوه بر توسعه خدمات غیرحضوری، زمینهای برای کاهش خطاهای انسانی در برنامههای ارائه شده به مخاطبان باشد.
سازمان تأمین اجتماعی بر خود تکلیف میکند تا خدمات خود را به سادهترین روشهای ممکن در اختیار جامعه بزرگی از مخاطبان قرار دهد که بالغ بر نیمی از جمعیت کشور را شامل میشوند. بر این اساس، مهمترین اهداف سازمان شامل تسهیل و تسریع دسترسی به خدمات، افزایش رضایتمندی مخاطبان، کاهش خطاهای انسانی، بهبود کیفیت خدمات، یکپارچهسازی و هوشمندسازی سامانهها، ارتقای شفافیت، مدیریت بهینه منابع، پایهگذاری نظام تأمین اجتماعی دیجیتال، توسعه زیرساختهای فناوری، افزایش بهرهوری و پشتیبانی از طرحهای کلان سازمان به شمار میرود.
واقعیت آن است که هیچ راهکار سنتی و جزیرهای توان رقابت با حجم خطاها و تخلفات در سیستمی با ۵۰ میلیون مخاطب را ندارد. تحول دیجیتال، با محوریت هوشمندسازی و نظارت همگانی، نه یک فعالیت فانتزی فناورانه، بلکه «ضدخطای استراتژیک» تأمین اجتماعی است. هر روز تأخیر در اجرای این طرح، یعنی تداوم خطاهای انسانی، اتلاف منابع و نارضایتی میلیونی. اکنون در تأمین اجتماعی زمان انتخاب «دقت بینقص» در راستای ارائه خدمات گسترده به مخاطبان است.