پیشنهاد تغییر ساختار مالکانه صندوق های بازنشستگی

در گزارش کارشناسی «ساختار مالکیتی و حاکمیت شرکتی در صندوق‌های بازنشستگی»، ساختار مالکیتی صندوق‌های بازنشستگی بررسی شده تا اثر آن بر حاکمیت شرکتی و به عبارتی امکان و نحوه نظارت بر عملکرد مدیران و هیئت امنای این صندوق‌ها تبیین شود.
به گزارش تأمین 24 به نقل از روابط عمومی موسسه عالی پژوهش تأمین اجتماعی، در این مسیر ویژگی‌های ساختار مالکانه صندوق‌های بازنشستگی از قانون ساختار نظام جامع رفاه و تأمین‌اجتماعی استخراج شد و با سایر نهادهای حقوقی مشابه یعنی وقف، شرکت سهامی عام و تراست مقایسه شد.
روش‌های موجود موجب شده که صندوق ها منحصراً بر اساس اساسنامه شان اداره شده و دریچه ای را برای اعمال نظر و کنترل ذی‌نفعان صندوق ها یعنی خود بازنشستگان بالفعل و یا بالقوه باقی نگذاشته است.
در همین رابطه، باید حقوق نظارتی ذی‌نفعان اصلی صندوق‌های بازنشستگی به رسمیت شناخته شود. به همین دلیل پیشنهاد می‌شود ساختار مالکانه صندوق‌های بازنشستگی از قالب «مؤسسه» به قالب «شرکت سهامی عام» تغییر یابد و ذی نفعان اصلی صندوق های بازنشستگی جایگزین رکن سهامدار در شرکت های سهامی عام شود تا بتوان این ذی نفعان را از حقوق نظارتی خود بهره مند کرد. البته واقعیت این است که ایجاد ساختاری شبیه شرکت های سهامی عام که ذی نفعان صندوق اعم از افرادی که بازنشسته شده اند و یا هنوز مشغول به کار هستند و می توانند در مجامع آن صندوق شرکت کنند و اعلام نظر کنند، شاید به راحتی قابل تحقق نباشد اما ایجاد بسترهایی برای ایجاد شفافیت عملکرد هیئت امنا و مدیران صندوق ها می تواند راه را برای نظارت به نحوی باز کند.

علاوه بر اصلاح ساختاری مذکور، تشکیل نهاد ناظر مستقل برای تمام 18 صندوق بازنشستگی موجود، به عنوان یک نهاد عمومی غیر دولتی همانند سازمان بورس و اوراق بهادار در بازار سرمایه و بانک مرکزی در بازار پول به منظور تنظیم قوانین تخصصی و نظارت بر اجرای آن امری ضروری به نظر می رسد.