تامین ۲۴
پایگاه خبری رفاه و تأمین اجتماعی
سازمان تأمین اجتماعی بهعنوان بزرگترین سازمان بیمهگر کشور با جامعۀ عظیمی از مخاطبان در ارتباط است که غالباً با قواعد و قوانین این سازمان بزرگ آشنایی کافی ندارند. موضوعاتی که در این شماره به بررسی آنها میپردازیم عبارتند از: تعهدات سازمان تأمین اجتماعی درخصوص بیمۀ کارفرمایی، نحوۀ بهرهمندی بسیجیان از بیمۀ سازمان تأمین اجتماعی، و میزان درصد پورسانتاژ واگذاری تعهدات کوتاهمدت.
من به اتفاق چند نفر دیگر در یکی از پایگاههای بسیج فعالیت داریم و به عبارتی بسیجی فعال هستیم. خواستم اطلاع داشته باشم آیا بسیجیان نیز میتوانند بیمۀ تأمین اجتماعی شوند؟
بله، یکی از گروههای بیمههای توافقی، بیمۀ رزمندگان و بسیجیان فعال است. در این خصوص اگر بسیجی فعال حداکثر ۵۰ سال داشته باشد، میتواند با معرفی مؤسسۀ تأمین درمان بسیجیان از بیمۀ تأمین اجتماعی استفاده کند. نرخ حق بیمۀ آن ۲۷ درصد است و مؤسسۀ مذکور مسئول ارسال لیست ماهانه و پرداخت حق بیمه خواهد بود. تعهدات سازمان تأمین اجتماعی نیز در قبال این گروه از بیمهشدگان همانند سایر گروههای بیمۀ توافقی شامل تعهدات بلندمدت بازنشستگی و ازکارافتادگی کلی و فوت و قسمتی از تعهدات کوتاهمدت از قبیل کمکهزینۀ ازدواج، کمکهزینۀ پروتز و اروتز، کمکهزینۀ کفنودفن و کمکهزینۀ سفر بیمهشدۀ بیمار است.
۴۵ سال دارم. قبلاً سه سال در یکی از نشریات، سابقه فعالیت رسانهای داشتم و بیمهپرداز اجباری بودم. اخیراً با اخذ مجوز از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در حوزۀ رسانۀ الکترونیک و دیجیتال فعالیت دارم. از چه طریقی میتوانم خود را بیمۀ تأمین اجتماعی کنم و میزان حق بیمۀ ماهانه چقدر است؟
شما میتوانید در قالب بخشنامۀ مربوط به بیمۀ افرادی که در حوزۀ رسانه و مطبوعات فعالیت دارند که یکی از گروههای بیمههای توافقی است، بیمۀ تأمین اجتماعی شوید. البته کلیۀ رسانههای مکتوب برخط (آنلاین)، الکترونیک و دیجیتال که دارای مجوز فعالیت از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی هستند با ارائۀ تأییدیه از معاونت مطبوعاتی و اطلاعرسانی وزارتخانۀ مذکور میتوانند در قالب بیمههای توافقی تأمین اجتماعی خود را بیمه کنند. متقاضیان باید فاقد رابطۀ مزدبگیری بوده و حداکثر سن آنها ۵۰ سال باشد (لازمۀ سن بالای ۵۰ سال داشتن سابقۀ قبلی پرداخت حق بیمۀ معادل سن اضافه است) نرخ حق بیمه ۲۷ درصد و دستمزد مبنای کسر حق بیمه بستگی به میزان سن و سابقۀ متقاضی دارد. افرادی که فاقد سابقۀ قبلی پرداخت حق بیمه هستند و یا سابقۀ قبلی کمتر از پنج سال دارند و سن آنها ۴۹ تا ۵۰ سال است، دستمزد مبنای کسر حق بیمه به انتخاب متقاضی بین 1.2 برابر حداقل دستمزد تا سه برابر حداقل دستمزد است.
کارخانۀ تولید تن ماهی در جنوب کشور ۶۰ نفر بیمهشدۀ تأمین اجتماعی دارد. مدیرعامل یک شرکت دیگر تولید تن ماهی اظهار میدارد که در قبال واگذاری انجام تعهدات کوتاهمدت سازمان تأمین اجتماعی به کارفرمای آن کارگاه، حق بیمههای ماهانۀ کارگران را با چند درصد تخفیف به سازمان تأمین اجتماعی پرداخت میکند. خواستیم کسب اطلاع کرده باشیم اگر شرکت ما هم این تعهدات را قبول کند مقدار تقلیل حق بیمۀ ماهانه چه میزان است؟ ضمناً با یکی از فروشگاههای زنجیرهای جنوب کشور تفاهم کردهایم که در آیندۀ نزدیک قرارداد دوماهه منعقد کنیم مبنی بر اینکه در طول مدت مذکور مقداری از تن ماهی تولیدشده تحویل واگذارندۀ کار شود. سؤال دوم این است که آیا میزان تقلیل نرخ حق بیمه در اجرای مادۀ (۳۸) قانون تأمین اجتماعی مؤثر است؟
در سال ۱۴۰۲ پورسانتاژ واگذاری تعهدات کوتاهمدت به کارگاهها و کارفرمایان واجد شرایط از ۰.۸ درصد سال قبلی به ۰.۴ درصد فعلی تغییر یافته است. ضمناً در مواردی که بخشی از تعهدات کوتاهمدت سازمان تأمین اجتماعی به عنوان پورسانتاژ به کارفرما واگذار میشود و به تبع آن میزان حق بیمه طبق مادۀ (۲۸) قانون تأمین اجتماعی تقلیل مییابد، موقع محاسبۀ حق بیمۀ کارکنان شاغل در اجرای قرارداد منعقده با واگذارندۀ کار، معادل پورسانتاژ متعلقه مستند به لیست ارسالی کارکنان توسط پیمانکار، وصولشده تلقی شده و مبالغ مربوط به لیستهای هر پیمان به مأخذ کامل ۲۷ درصد محاسبه میشود.
وکیل بیمهشدۀ ایرانیان خارج از کشور هستم و حق بیمۀ ماهانۀ موکلم را من پرداخت میکنم. اخیراً او برای فرزندش پروتز بریس قفلدار زانو به مبلغ ۲۰ میلیون ریال خریداری کرده است. آیا سازمان تأمین اجتماعی هزینۀ بریس را برای بیمهشدۀ ایرانیان خارج از کشور و افراد تحت تکفل آنها پرداخت میکند؟
اگر بیمهشدۀ ایرانیان خارج از کشور با پرداخت حق سرانۀ درمان برای خود و افراد تحت تکفل از حمایت درمان نیز برخوردار باشد در این صورت مشمول دریافت هزینۀ پروتز و اروتز خواهد بود.
بر اساس جواز کسب میوهفروشی و ترهبار، با نرخ ۱۴ درصد همراه با درمان خودم و سه نفر از افراد خانواده، بیمۀ مشاغل آزاد شدهام. افراد تحت تکفل من در مراجعه به مراکز درمانی متعلق به سازمان تأمین اجتماعی باید مبلغی بابت فرانشیز پرداخت کنند، اما در مراجعۀ بیمهشدگان اختیاری، درمان آنها بدون اخذ فرانشیز و رایگان است. با توجه به اینکه مغازۀ میوهفروشی من دایر است و جواز کسبم اعتبار دارد آیا میتوانم قرارداد مشاغل آزاد را لغو کرده و به بیمۀ اختیاری تبدیل کنم؟
طبق مقررات، بیمهشدۀ مشاغل آزاد در صورتی میتواند بیمۀ خود را به اختیاری تبدیل کند که شغل مربوطۀ قیدشده در قرارداد را از دست داده باشد. به عبارت دیگر اگر دارای جواز کسب است، مجوز مربوطه از طرف اتحادیه ابطال و فاقد اعتبار باشد. در غیر این صورت تا زمانی که در شغل خود اشتغال به کار دارد و به اعتبار شغل، امکان تمدید قرارداد وجود دارد نمیتواند بیمهپردازی خود را از مشاغل آزاد به اختیاری تبدیل کند.
مدیرعامل شرکت مهندسی برق با شخصیت حقوقی غیردولتی هستم. به تازگی با عقد قرارداد خود را بیمۀ کارفرمایی کردهام و همراه با ارسال لیست و پرداخت حق بیمۀ پرسنل شرکت اسم خودم را نیز در لیست درج و حق بیمۀ مربوطه را پرداخت میکنم. آنگونه که اطلاع دارم، طبق قرارداد منعقده تعهدات تأمیناجتماعی در قبال بیمۀ کارفرمایی شامل مستمری بازنشستگی و ازکارافتادگی و فوت و هزینۀ کفن ودفن و پروتز و اروتز است. اخیراً سازمان تأمین اجتماعی بخشنامۀ جدیدی صادر کرده، مبنی بر اینکه مدیرعامل و اعضای هیأتمدیرۀ شرکتهای حقوقی غیردولتی مجاز هستند بدون قرارداد و بهتنهایی خود را بیمۀ کارفرمایی کنند. سؤال این است که تعهدات سازمان تأمین اجتماعی در خصوص بیمۀ کارفرمایی جدید اشخاص حقوقی مثل تعهدات قبلی است؟
خیر، در بیمۀ کارفرمایی جدید اشخاص حقوقی غیردولتی که بدون عقد قرارداد بیمۀ تأمین اجتماعی میشوند، غیر از تعهدات قبلی، غرامت دستمزد ایام بیماری و باردادی و هزینۀ سفر و اقامت بیمهشدۀ بیمار نیز به تعهدات سازمان تأمین اجتماعی اضافه شده است.
در منطقۀ شهریار مزرعۀ پرورش شترمرغ دارم و سه نفر کارگرم بیمهشدۀ تأمین اجتماعی هستند. در کنار مزرعه یک قطعه زمین کشاورزی است که بهصورت قولنامه بنگاهی از مالک آن خریداری کردهام. اخیراً برای تبدیل قولنامه به سند رسمی به مرجع مربوطه مراجعه کردیم و اطلاع پیدا کردم که چون مالک زمین بدهی زیادی به تأمین اجتماعی دارد زمینی که در تصرف من است، توسط این سازمان توقیف شده است. در حالی که مزرعۀ پرورش شترمرغ من هیچگونه بدهی به تأمین اجتماعی ندارد؛ راهکار چیست؟
بازداشت قطعه زمین کشاورزی ارتباطی به مزرعۀ پرورش شترمرغ شما ندارد، چون زمین مذکور در ادارۀ ثبت اسناد و املاک بهصورت رسمی به نام مالک آن ثبت شده، طبق مقررات بازداشت اموال غیرمنقول که به نام بدهکار (مدیون) در اداره ثبت به ثبت رسیده و بهصورت غیررسمی در تصرف شخص ثالث دیگری باشد قابل توقیف است و اعتراض شخص ثالث قابل پذیرش نیست. بهتر است از مالک بخواهید تا نسبت به ترتیب پرداخت بدهی اقدام کند تا سند رسمی زمین توقیفشده به نام شما صادر شود.
مدیرعامل یک شرکت حقوقی ساخت قطعات مختلف خودرو هستم. در رابطه با حمل این قطعات به یکی از کارخانجات شرکتهای خودروساز در مشهد، قرارداد یکماهه با شرکت حملونقل بار بین شهری منعقد کردهایم. چون حمل بار صرفاً توسط رانندۀ خود مالک کامیونی صورت میگیرد که خود راننده از بیمهشدگان رانندۀ بین شهری است و حق بیمۀ ماهانه را رأساً خودش پرداخت میکند. آیا در این رابطه باید مادۀ (۳۸) قانون تأمین اجتماعی را رعایت کنیم و برای پرداخت کلیۀ مطالبات پیمانکار نیازمند اخذ مفاصاحساب تأمین اجتماعی از پیمانکار هستیم؟
بله، طبق بند «۱۱» مصوبۀ شماره ۱۵ مورخ ۱۹ دی ۱۳۹۷ هیأت امنای سازمان تأمین اجتماعی و در اجرای دادنامۀ شمارۀ ۲۱۹ مورخ ۹ دی ۱۳۹۶ دیوان عدالت اداری، پیمانکارانی که در ارتباط با حملونقل کالا و مسافر با واگذارندۀ کار قرارداد منعقد میکنند، اگر عملیات قرارداد توسط راننده خود مالک که مشمول قانون بیمۀ اجتماعی رانندگان است صورت میگیرد و موضوع قرارداد فقط حملونقل بار و کالای بین شهری است، حق بیمۀ قرارداد به مأخذ چهار درصد ناخالص کارکرد به اضافه ۳۶.۷ حق بیمه بابت بیمۀ بیکاری محاسبه میشود. لذا واگذارندۀ کار ملزم به رعایت مادۀ (۳۸) قانون تأمین اجتماعی و ارائۀ مفاصاحساب قرارداد توسط پیمانکار به واگذارندۀ کار است.
کارفرمای لبنیاتی و ماستبندی با دو نفر کارگر بیمهشدۀ تأمین اجتماعی هستم. چون سابقۀ قبلی پرداخت حق بیمه نداشتم با کارت پایان خدمت سربازی بیمۀ اختیاری شدهام، اما حق بیمۀ اختیاری سال جاری خیلی زیاد شده و با توجه به اینکه مجرد هستم آیا میتوانم بیمۀ خودم را به مشاغل آزاد تبدیل کنم؟
بله، برعکس بیمهشدۀ مشاغل آزاد که مجاز نیست بیمۀ خود را به اختیاری تبدیل کند، بیمهشدگان اختیاری مجاز به تغییر به بیمۀ مشاغل آزاد هستند. البته باید این موضوع را در نظر داشته باشید که تعهدات سازمان تأمین اجتماعی در قبال بیمهشدگان مشاغل آزاد حسب مورد نرخهای ۱۲، ۱۴ و ۱۸درصد صرفاً تعهدات بلندمدت است، اما بیمهشدگان اختیاری علاوه بر تعهدات بلندمدت بازنشستگی و ازکارافتادگی و فوت، مشمول قسمتی از تعهدات کوتاهمدت از قبیل پرداخت کمکهزینۀ وسایل پزشکی پروتز و اروتز و اندوپروتز همچنین کمکهزینۀ کفنودفن و کمکهزینۀ سفر بیمهشدۀ بیمار و هزینۀ اقامت او و همراه و استفاده از خدمات درمانی رایگان در مراکز ملکی و استیجاری تأمین اجتماعی هستند.
از اول سال جاری در شهر قدس استان تهران با چهار نفر کارگر حبابساز، استادکار بادی، شیشهسوز و گویساز تابنده، کارگاه بلورسازی بازکردهام و تصمیم دارم به زودی کارگران را بیمۀ تأمین اجتماعی کنم. خواستم اطلاع داشته باشم آیا میتوانم حق بیمۀ کارگران را براساس حداقل دستمزد مصوب شورای عالی کار پرداخت کنم ؟
تمامی کارفرمایان موظف هستند که از اولین ماه شروع به کار کارگران آنها را بیمۀ تأمین اجتماعی کنند. مخصوصاً کارگاههایی مثل کارگاه شما که کارگران در مجاورت کورههای ذوب فعالیت دارند و در معرض مستقیم حرارت و بخارات متصاعد از کوره هستند و به نوعی کار آنها سخت و زیانآور است. به هرحال اینکه تصمیم گرفتهاید از هماکنون آنها را بیمه کنید باعث ایجاد انگیزۀ کار بیشتر در کارگران و بهرهوری بیشتری خواهد بود.
