تامین ۲۴
پایگاه خبری رفاه و تأمین اجتماعی
بیست و ششمین جلسه از سلسله جلسات هم‌اندیشی ستاد مرکزی سازمان تامین اجتماعی با عنوان«تجربه نوآوری باز و جمع‌سپاری در سازمان تامین اجتماعی» صبح روز سه‌شنبه 12 آبان برگزار شد.
به گزارش تامین 24، این جلسه به همت اداره کل آموزش سازمان تامین اجتماعی و با همکاری دبیرخانه خلاقیت و جمع‌سپاری برگزار شد. هدف از برگزاری این نشست نیز تشریک ایده‌ها و تجربیات حاضران در جلسه و ارائه برای آشنایی با رویکرد نوآوری باز اعلام شد.
رویکردی فراتر از بروکراسی اداری
«محمدرضا فیاضی بروجنی»، مسئول دبیرخانه ایده‌پردازی، خلاقیت و جمع‌سپاری دفتر مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی در این نشست، با تاکید بر سوابق مبحث «نوآوری باز» در این سازمان اظهار کرد: از جمله این سوابق می‌توان به برگزاری جشنواره خلاقیت، نظام پیشنهادات، مجموعه رویدادهای جمعی‌نو و ایجاد دبیرخانه خلاقیت و جمع‌سپاری براساس یک دستور اداری اشاره کرد.
او هدف از تمامی این اقدامات را بررسی نحوه استفاده از ظرفیت تجربیات، ایده‌ها و خلاقیت همکاران داخل سازمان به صورت فراتر از روال‌های بروکراسی اداری دانست و اضافه کرد: در مرحله تکمیلی هم به دنبال کمک گرفتن از فضای محیط سازمان، به عنوان زیست‌بوم نوآوری و خلاقیت در قالب حل مسائل اصلی سازمان بودیم.
مسئول دبیرخانه ایده‌پردازی، خلاقیت و جمع‌سپاری سازمان تامین اجتماعی با بیان اینکه به این شیوه می‌توان بخشی از مسائل سازمان را برون‌سپاری کرد، گفت: مجموعه این تجربیات یا ناظر بر دریافت ایده و راهکار برای حل مسائل اصلی سازمان است یا ناظر بر دریافت بازخورد است. به عنوان مثال، در دو سال گذشته، گروهی از افراد داوطلب را تحت عنوان «باشگاه همیار» در کنار خود داشتیم که از طیف‌های متنوعی شامل همکاران فعال سازمان، بازنشستگان، شرکای اجتماعی، کارفرمایان و کارگران تشکیل شده بودند.ما ۳۶ سرویس – سازمان را با کمک گرفتن از این دوستان ارزیابی کردیم به این معنا که از این افراد می‌خواستیم سرویس‌ها را مشاهده و ارزیابی کنند و ما این ارزیابی‌ها به حوزه کسب‌وکار منتقل شود.
او تاکید کرد: این ارزیابی‌ها به دلیل چندوجهی بودن، به ارتقای خدمات کمک می‌کرد. رویکرد دوم اما «ایده‌پردازی» است به این معنا که در این بخش به ایده‌ها و راهکاری پرداخته می‌شود. بخشی از این رویکرد معطوف به داخل سازمان و بخشی دیگر هم معطوف به خارج از سازمان است.
حمایت سرپرست سازمان از رویکرد نوآوری باز
فیاضی بروجنی با اشاره به تاکید جدی «غلامحسین محمدی» سرپرست سازمان تامین اجتماعی بر استفاده از ظرفیت‌های همکاران این سازمان و همچنین استفاده از ظرفیت زیست‌بوم نوآوری و خلاقیت کشور عنوان کرد: سرپرست سازمان تامین اجتماعی حوزه نوآوری باز در کشور را به عنوان یکی از اولویت‌های مدیریتی خود در دوره جدید مورد تاکید قرار داده است. تا امروز هم دو دوره ایده پردازی در فضای داخل سازمان انجام شده و و قرار است یک شورای تخصصی با ریاست سرپرست سازمان در موضوع نوآوری باز تشکیل شود.
او با تاکید بر اینکه«شورای تخصصی نوآوری باز» متولی نهادی و رسمی سبد اولویت‌های مسائل، فراخوان‌ها، پیگیری ایده‌های دریافتی و محصولات بیرونی- از فضای زیست‌بوم نوآوری و خلاقیت کشور- خواهد بود، ادامه داد: قرار است شورای مذکور از این ظرفیت برای حل مسائل سازمان کمک بگیرد.
مسئول دبیرخانه ایده‌پردازی، خلاقیت و جمع‌سپاری سازمان تامین اجتماعی توضیح داد: «نوآوری باز» یک رویکرد است که زمینه‌ساز استفاده ازظرفیت‌های سازمان به صورت فراتر از روال بروکراسی‌های اداری می‌شود. در حال حاضر، اراده مدیریتی جدی برای این موضوع وجود دارد و حوزه‌های کسب‌وکار سازمان نیز آمادگی استفاده از ایده‌های همکاران، شرکای اجتماعی و استفاده از ظرفیت زیست‌بوم نوآوری خلاقیت را دارند.
او اظهار کرد: درحال حاضر، با پارک‌های علم فناوری دانشگاه‌های مختلف و همچنین با معاونت علمی ریاست جمهوری تبادل نظر و نشست‌هایی داشته‌ایم که امیدواریم این سیاست به استفاده از ایده‌ها به صورت اجرایی و عملی و در یک فرایند شفاف و دارای ضمانت اجرا منجر شود.
فیاضی بروجنی، در بخش دیگری از اظهارات خود این را هم گفت که ما سازمان سومی داریم که مشکل اصلی آن ارتباط نداشتن با سایر بخش‌ها است. به عنوان مثال، در اداره کل مستمری‌ها، افرادی حضور دارند که کاملاً خودانگیخته عمل می‌کنند. به اعتقاد من مهم‌ترین موتور پیش‌ران در رویکرد نوآوری باز همین افرادی هستند که داخل سازمان‌ها و در فضای عمومی حضور دارند و قلب‌شان برای ایران می‌تپد. مشکل در فقدان شبکه‌ای است که این افراد را به یکدیگر متصل کند. اگر نوآوری باز، هابی باشد برای وصل کردن این شبکه به یکدیگر اتفاقات خوبی رخ می‌دهد. در همین فضای بروکراسی اداری هم اگر کارآمدی وجود دارد به دلیل حضور همین افرادی است که با انرژی بالا و مثبت امور را پیگیری می‌کنند. این افراد باید به یکدیگر متصل شوند.
پرهیز از ایجاد دره مرگ نوآوری
«رضا منوچهری راد» مدیر هماهنگی، نظارت و ارزیابی طرح‌های بیست‌گانه سازمان تأمین اجتماعی نیز در ادامه این نشست با تاکید بر اهمیت دانش در رویکرد نوآوری باز گفت: ما یک دانش ذهنی داریم که نزد کارشناس شعبه سازمان یا متصدی پذیرش بیمارستان است، این نوع دانش به هیچ عنوان، نزد مدیرعامل سازمان یا معاون فنی یا معاونت درمان سازمان نیست، بنابراین دسترسی به این نوع دانش بسیار مهم است.
او ادامه داد: براساس نظریه عمومی سیستم‌ها، تنوع مهارکننده تنوع است به این معنا که وقتی با تنوع بسیار زیاد مسائل و پیچیدگی‌ها در بیرون مواجه هستید، تنوع راهکارها و تنوع ذهنی می‌تواند به حل مسائل کمک کند. نکته دیگر این است که اگر نتوانید ارتباط سیناپسی با شناخت ذهنی، همکاران ایجاد کنید، سازمان دچار «سکته شناختی» می‌شود، پدیده‌ای که در سازمان‌ها وجود دارد. اگر شما ایده ارزشمند یک همکار را در یک شهر دورافتاده بشنوید و پیام آن را درک کنید، آن فرد احساس کرامت، تعلق و بازیگری فعال می‌کند این موضوع باعث می‌شود که سرمایه اجتماعی و اعتماد اجتماعی افزایش یابد.
مدیر هماهنگی، نظارت و ارزیابی طرح‌های بیست‌گانه سازمان تأمین اجتماعی افزود: بحثی که ما می‌کنیم یک معماری مشارکتی، ساختاریافته است. ما همچنان با این موضوع مواجه هستیم که با چه فرهنگ سازمانی با مسائل و ایده‌های جدید مواجه می‌شویم. با این حال ااگر ایده‌ای کاملاً پخته و نجات‌بخش هم باشد وقتی وارد سیستم می‌شود، بروکراسی نسبت به آن واکنش نشان می‌دهد و آن ایده را یک عنصر خارجی مزاحم و مخل نظم تلقی می‌کنند و برای حفظ تعادل سازمان با آن مقابله می‌کنند، تا آن را خفه کند. رویکردی که ما را با پدیده‌ای به عنوان «دره مرگ‌نوآوری» مواجه هستیم.
او توضیح داد: دره مرگ نوآوری زمانی رخ می‌دهد که فردی برای پخته‌تر شدن یک ایده و رساندن آن به مرحله اجرا، تلاش می‌کند، اما با مقاومت‌های اجرایی در بخش‌های مختلف سازمان مواجه می‌شود. حالا اگر چنین فردی را از از مدیریت امور بردارند پرونده ایده او همراه باخودش بسته می‌شود و موضوع در سازمان نهادینه نمی‌شود. حالا سوال این است که چگونه می‌توان این موضوع را نهادینه کند.
در بخش دوم این نشست حاضران به بحث و تبادل نظر درباره رویکرد نوآوری باز پرداختند و بر ضرورت ارتقا و بهبود فرهنگ سازمانی و تبدیل مسائل به راه‌حل تاکید کردند.
