تامین 24 / 75سال پیش در چنین روزی در سال 1320، شیخ هادی نجمآبادی ـ عالِم دینی و از مفاخر فرهنگی ایران ـ درگذشت. هادی نجمآبادی فرزند شیخ مهدی، در خانوادهای متشرّع، در سال 1213 در ساوجبلاغ تهران به دنیا آمد. 12 ساله بود که برای تحصیل علوم دینی به نجف اشرف رفت. مقدمات را در آن جا فرا گرفت و هشت سال بعد به امر پدر به تهران آمد. اما پس از مدتی دوباره برای تحصیل به نجف بازگشت و محضر استادانی چون شیخ حسن نجمآبادی و شیخ راضی نجفی را درک کرد. وی در 30 سالگی دوباره به تهران آمد و از آنجا که در فقه، اصول، تفسیر، حدیث و رجال تبحر داشت، در زمان خود از مجتهدان بزرگ و بنام تهران شد. شیخ هادی روشنفکری بود که خدمات مهمی به نهضت مشروطیت کرد و بسیاری از روشنفکران نامدار از مریدان او بودند. علی اکبر دهخدا، محمد قزوینی، ناظمالاسلام کرمانی، میرزا جهانگیرخان شیرازی و سید محمد طباطبایی (روحانی عصر مشروطه)، از تربیتشدگان شیخ هادی نجمآبادی هستند. بنای بیمارستان وزیری در اراضی متعلق به میرزا علی وزیر و یک باب حمام در کنار بیمارستان در محلهی حسن آباد تهران و راهاندازی قنات در اشتهارد کرج، از کارهای نیکوکارانهی این عالم دینی است. در تهران، یکی از خیابانهای فرعی خیابان ولی عصر ـ در شرق پارک دانشجو ـ به نام شیخ هادی نامگذاری شده است. شیخ هادی نجمآبادی در بیستم خرداد 1320 در تهران درگذشت. انجمن آثار و مفاخر ملی، شیخ هادی نجمآبادی را به عنوان یکی از مفاخر ایرانزمین معرفی کرده است.
71 سال پیش در چنین روزی در سال 1324، مجلس شورای ملی به کابینهی ابراهیم حکیمی رأی عدم اعتماد داد. ابراهیم حکیمی ملقب به حکیمالمُلک، فرزند میرزا ابوالحسن خان حکیم باشی، در سال 1250 در تبریز به دنیا آمد. پدرش از پزشکان ولی عهد قاجار در تبریز بود. از این رو، ابراهیم حکیمی به پیروی از پدر، برای تحصیل پزشکی، ابتدا به دارالفنون و سپس به اروپا رفت و در فرانسه دانشنامهی دکتری گرفت. حکیمی پزشک مخصوص مظفرالدین شاه شد، اما بعدها به مشروطهخواهان پیوست و توانست در دورههای اول و دوم مجلس شورا به عنوان نماینده فعالیت کند. حکیمی در خرداد 1324، پس از سقوط دولت سهامالسلطان بیات، به نخستوزیری رسید. او پس از انتصاب به این سمت، بدون مشورت و صلاحدید بزرگان مجلس، ضمن معرفی اعضای کابینه به محمدرضا پهلوی و مجلس، برنامهی دولت خود را نیز در 7 اصل تقدیم مجلس کرد. پس از چند روز بحث و تبادل نظر در مجلس، به هنگام رأی اعتماد، در 20 خرداد 1324، تنها 25 نماینده به کابینهی حکیمی رأی دادند. در نتیجه دولت او، نیامده رفت. ابراهیم حکیمی ـ حکیمالملک ـ در حیات سیاسی خود، 4 بار وزیر دارایی، 8 بار وزیر فرهنگ، 1 بار وزیر دادگستری، و 1 بار هم وزیر امور خارجه شده بود. ابراهیم حکیمی در سال 1338 درگذشت و در ابن بابویه به خاک سپرده شد.
46 سال پیش در چنین روزی در سال 1349، آیتالله سید محمدرضا سعیدی در زندان رژیم پهلوی به شهادت رسید. آیتالله سید محمدرضا سعیدی خراسانی در سال 1301 در مشهد مقدس به دنیا آمد. پس از خواندن دروس جدید و مقدمات و سطوح متوسطه، به شهر مقدس قم عزیمت نمود و از آیتالله سید حسین بروجردی و دیگر آیات عظام به ویژه امام خمینی (ره) بهرهمند شد. آیتالله سعیدی در دوران رژیم پهلوی، به مبارزهی سیاسی روی آورد و با ایستادگی وصفناپذیری علیه استبداد محمدرضا شاه قد عَلَم کرد. همچنین در تهران با تأسیس حوزهی علمیه، تشکیل کلاس برای بانوان و تأسیس کتابخانه فعالیت میکرد. ساواک چندین بار به خانهی آیتالله سعیدی یورش برد و هر بار او را دستگیر و به زندان انداخت. سرانجام ساواک آیتالله سعیدی را در 11 خرداد 1349 بازداشت و زندانی کرد. مأموران ساواک وی را به شدیدترین وجه شکنجه کردند، ولی آن عالم مبارز با روحیهای بالا مقاومت میکرد، تا اینکه در بیستم خرداد 1349 در زندان به شهادت رسید. آرامگاه آیتالله سید محمدرضا سعیدی خراسانی در قبرستان وادیُالسلام شهر مقدس قم است.
35 سال پیش در چنین روزی در سال 1360، ابوالحسن بنیصدر توسط امام خمینی (ره) از فرماندهی کلّ قوا برکنار گردید. با انتخاب بنیصدر به ریاست جمهوری در بهمن 1358، مسئلهی انتخاب نخستوزیر و تشکیل دولت مطرح شد که در این مورد، میان رئیس جمهور و مجلس شورای اسلامی اختلاف نظر پدید آمد. سرانجام پس از کشمکشهایی، در شهریور 1359 شهید محمدعلی رجایی به عنوان نخستوزیر به مجلس معرفی شد و موفق به کسب رأی اعتماد گردید و دولت خود را تشکیل داد. اما اختلاف پنهان و آشکار میان رئیس جمهور و مخالفانش در مجلس و خارج از آن ادامه پیدا کرد. در عرصهی جنگ نیز بنیصدر در مقام فرماندهی کل قوا، مدیریت ضعیفی از خود نشان داد که این امر موجب اشغال مناطق وسیعی از کشورمان توسط دشمن بعثی شد. همچنین بر اثر نفرستادن مهمّات و نیرو به خط مقدم، نیروهای کشورمان با وجود جانفشانیها و حماسهآفرینیهای مثالزدنی، مجبور به عقبنشینی میشدند. در نحوهی ادارهی کشور نیز، کوششهای امام خمینی (ره) که دو طرف را به رفع اختلاف و وحدت و تفاهم دعوت میکرد، بیثمر ماند. در نتیجه رهبر کبیر انقلاب اسلامی در بیستم خرداد 1360، پس از مشورت با مسئولان متعهد کشور، طی حکم کوتاهی، ابوالحسن بنی صدر را از فرماندهی کلّ قوا، که به نیابت از ولی فقیه آن را در اختیار داشت، عزل کرد.
21 سال پیش در چنین روزی در سال 1374، استاد اصغر بهاری ـ نوازندهی چیرهدست کمانچه ـ درگذشت. اصغر بهاری در سال 1284 در محلهی بازار عباس آباد تهران به دنیا آمد. پدرش محمدتقی خان، او را تحت تعلیم مستقیم خود قرار داد و به او شیوهی نواختن کمانچه را آموخت و پس از سه سال آموزش، او را برای ادامهی فراگیری، نزد داییهایش فرستاد. استاد اصغر بهاری همراه با سه دایی خود، در ارکستر بزرگ 24 نفری که آقا ناظم ـ پدر مرتضی خان محجوبی ـ ترتیب داده بود، شرکت میکرد که این، نشانگر مهارت استاد بهاری در نواختن کمانچه از همان آغاز جوانی بود. استاد بهاری در هژده سالگی همراه با ارکستر ابراهیم منصوری در کنسرتی کمانچه نواخت و از همان جا بود که آوازهای بلند یافت. وی مدتی در مشهد کلاس موسیقی دایر کرد، سپس به تهران بازگشت و توسط روحالله خالقی برای تدریس به هنرستان موسیقی دعوت شد. استاد بهاری از سال 1332 همکاری خود را با رادیو آغاز کرد و در کنار استادانی چون صبا و حسین تهرانی نوازندگی کرد. این نوازندهی چیرهدست کمانچه، به کشورهای متعددی سفر کرد و موسیقی سنتی ایران را به مردمان آن جا شناساند. استاد بهاری شاگردانی هم تربیت کرد که اکنون از استادان موسیقی سنتی ایران هستند. استاد اصغر بهادری ـ نوازندهی بنام کمانچه ـ در بیستم خرداد 1374 در تهران درگذشت و در امامزاده طاهر کرج به خاک سپرده شد.
امروز، روز جهانی صنایع دستی است. صنایع دستی نوعی کار، صنعت و هنر است که در آن لوازم تزئینی و کاربردی، تنها با استفاده از دست یا ابزار ساده ساخته میشود. معمولاً به کالاهایی که با روشهای سنتی ساخته میشود صنایع دستی میگویند. صنایع دستی بیانگر ویژگیهای فرهنگی، بومی، ملی و حتی مذهبی ملتهاست و از طریق مبادلهی صنایع دستی، یک نوع ارتباط فرهنگی میان کشورها برقرار میگردد. نظر به اهمیت این موضوع، از سال 1964میلادی شورای جهانی صنایع دستی (وابسته به یونسکو) با هدف تشویق، کمک و راهنمایی صنعتگران و حفظ و تقویت صنایع دستی و ایجاد همبستگی میان صنعتگران دستی در سراسر جهان تشکیل گردید. در سال 1347سازمان صنایع دستی ایران، به عنوان متولی صنایع دستی کشور به عضویت این شورا درآمد. از میان مهمترین صنایع دستی ایران، میتوان قالیبافی، شیشهگری، منبتکاری، میناکاری و خاتمکاری را نام برد.
98 سال پیش در چنین روزی در سال 1297: سپاهیان عثمانی وارد خوی و سلماس شدند.
78 سال پیش در چنین روزی در سال 1317: کارخانهی برق تهران آغاز به کار کرد.
74 سال پیش در چنین روزی در سال 1321: سرلشکر حسن مقدم (ظفرالدوله) فرماندار نظامی تهران شد.
66 سال پیش در چنین روزی در سال 1329: آیتالله سید ابوالقاسم کاشانی که پس از ترور ناموفق شاه در 15 بهمن 1327 به لبنان تبعید شده بود، در میان شور و هیجان مردم و روحانیان وارد فرودگاه مهرآباد شد.
