printlogo


آمارهای اقتصادی روایت می‌کند؛
رخنه بیکاری ساختاری در شاخص‌های اقتصادی/بیکاری بلندمدت چگونه درمان می‌شود؟
رخنه بیکاری ساختاری در شاخص‌های اقتصادی/بیکاری بلندمدت چگونه درمان می‌شود؟
کد خبر: 59614 تاریخ: 1398/10/10 15:36
کارشناسان می گویند، پدیده بیکاری در ایران از نوع «بیکاری درازمدت» است و با توجه به تعاریف حوزه اقتصادی، این نوع بیکاری در واقع تحت عنوان «بیکاری ساختاری» نیز نامیده می‌شود.

احسان احمدی 

 

تامین 24 / طولانی شدن مدت بیکاری که از آن با عنوان شاخص «بیکاری بلندمدت» نام برده می شود، به ویژه برای بیکارانی که قبلا شاغل بوده‌اند اثرات مخرب و گسترده ای را به همراه خواهد داشت و در عین حال نیز، بیکاری بلندمدت می تواند هزینه های سنگینی را به دولت جهت تامین هزینه‌های بیمه بیکاری و اثرات دیگر آن تحمیل کند.

بر اساس تعاریف رسمی نهادهای مرتبط با حوزه کسب و کار در کشور، نرخ بیکاری بلندمدت از «تقسیم تعداد بیکاران در گروه سنی معین با طول مدت بیکاری یکسال و بیشتر بر جمعیت فعال همان گروه سنی» محاسبه می‌شود، به عبارتی اگر دوره انتظار شغل برای یک فرد بیش از یکسال به طول بیانجامد این فرد در زمره بیکاران بلندمدت قرار خواهد گرفت.

در تعاریف جهانی اینچنین آمده است که بیکاری ساختاری، (به انگلیسی: Structural unemployment) گونه‌ای از بیکاری است، که حاصل از تغییر دراز مدت ساختاری در اقتصاد یا صنایع کشور است.

 

اثرات گسترده بیکاری بلندمدت / عوامل بروز و رشد پدیده بیکاری درازمدت

اگر طول مدت بیکاری مخصوصاً مدتی که شخص، تحت پوشش بیمه بیکاری یا حمایت‌های مشابه است طولانی شود، اثرات سوء روحی و روانی به دلیل از دست دادن درآمد و نیز کاهش قابلیت جذب بازار کار برای وی و خانواده را به همراه خواهد داشت و همین مهم در درازمدت در ارتباط با مسائل درمانی و حمایتی از افراد بیکار، هزینه های بسیاری را بر سازمانهای بیمه ای و حمایتی و حتی دولت ها تحمیل خواهد کرد.

با این اوصاف می توان این نتیجه را برداشت کرد که هر چند عوامل متعددی در بروز و رشد پدیده بیکاری بلندمدت نقش دارند، اما به عقیده کارشناسان دو عامل در این مسیر بیشترین اثر را در بروز بیکاری درازمدت دارد؛ نخست رکود اقتصادی حاکی از سیاست‌های کلان دولت‌ها و دوم ناسازگاری مهارت افراد با نیاز بازار کار است. البته در مواردی نیز رفاه و مزایای دریافتی بیکاران بابت بیکاری، منجر به افزایش تعداد بیکاران بلندمدت می شود.

در دوره های مختلف رکود اقتصادی حاکم بر کشورها معمولاً شرایطی ایجاد می شود که بنگاه های تولیدی و نهادهای خدماتی و البته نهادهای اقتصادی مولد، از لحاظ محاسباتی دیگر امکان ادامه حیاط را حداقل بصورت موقت نداشته و موجبات تعطیلی و یا تعدیل نیرو در آنها فراهم می شود که دراین شرایط یکی از مهم ترین دلایل افزایش تعداد بیکاران درازمدت است.

موضوع مهم و اثربخش دیگری که موجبات افزایش تعداد بیکاران بلندمدت را فراهم ساخته و بیکاری ساختاری را دامن می‌زند، عدم داشتن مهارت لازم در حوزه اشتغال مورد نیاز بازار شرایط مختلف در کشورها است و افراد با توجه به نداشتن مهارت مورد نیاز بازار و کسب و کار در کشورهای مختلف، در نتیجه به خیل بیکاران بلندمدت اضافه می شوند.

البته گاهی هم مزایای بلندمدت بیکاری از جمله فراغت اوقات برای انجام امورات و فعالیت های اقتصادی دیگر و یا دریافت بیمه بیکاری با توجه به ادامه پرداخت حق بیمه موجب تشویق افراد به اضافه شدن خودجوش به جمع بیکاران درازمدت می شود.

این نکته نیز در این میان قابل اشاره است که بیکاری هر چند یکی از مشکلات جوامع به شمار می‌رود ،با این حال این بحران زمانی پیچیده‌تر می‌شود که دوره انتظار برای جستجوی شغل افزایش یابد!

 

 شیوع بیشتر بیکاری بلندمدت در بین زنان

با اعلام رسمی مرکز آمار ایران، 33.2 درصد بیکاران به مدت 19 ماه و بیشتر بیکار می‌مانند و مدت بیکاری 4.6 درصد آنها بین 13 تا 18 ما به طول می انجامد.

 با نگاهی به آمار این پدیده در ایران این نتیجه بدست می آیند که بیکاری درازمدت نیروی کار بنا به دلایل مختلف در میان زنان شایع تر از مردان است.

باید توجه داشت که حضور زنان در فعالیت‌های اقتصادی و اجتماعی امری بدیهی و حیاتی است که علاوه بر رشد و توسعه اقتصادی، اشتغالزایی و رونق تولید را موجب خواهد شد، اما مشکلاتی نظیر حقوق پایین، خودداری کارفرما از بیمه و سختی کار، باعث می‌شود تا بخشی از زنان از ادامه حضور در بازار کار منصرف شوند.

با توجه به آمار موجود، از جمعیت حدود دو میلیون و ۹۰۰ هزار نفری بیکار، ۳۴ درصد زن و ۶۶ درصد مرد هستند؛ بر این اساس مردان دو برابر زنان بیکارند. اما در بین جمعیت حدود ۲۴ میلیونی شاغل، ۲۰ میلیون و ۳۳۱ هزار نفر را مردان و چهار میلیون و ۴۲۰ هزار نفر را زنان تشکیل می‌دهند که در این بین سهم مردان از اشتغال به ۸۲ درصد و زنان به ۱۸ درصد می‌رسد.

البته گفتنی است که از مهم‌ترین دلایل تداوم نرخ بالای بیکاری درکشور، به عدم تعادل در بازار کار و پیشی گرفتن عرضه بر تقاضای نیروی کار مربوط می‌شود که خود ناشی از تغییرات بلندمدت جمعیتی در دهه‌های گذشته و جوان بودن جمعیت است.

چشم انداز آینده بیکاران در ایران

با در نظر داشتن آخرین آمار بیکاری در کشور، تعداد بیکاران بلندمدت، شرایط اقتصادی حاکم بر حوزه کسب و کار کشور و همچنین تحریم های ظالمانه، بیم این می رود که در سالهای آتی اگر شاهد برنامه ریزی درست و متناسب با شرایط موجود و عدم آینده نگری و سیاستگذاری های بهینه در این زمینه باشیم، افزایش بی رویه و البته قابل پیش بینی تعداد بیکاران و مخصوصاً افزایش پدیده بیکاری بلندمدت و ساختاری در کشور باشیم.

البته شایان توجه است که با عنایت ویژه دولت در لایحه بودجه 1399 و 1400 به امر اشتغال و تولید و تاکیدات مکرر مقام معظم رهبری در طی سالهای اخیر در این زمینه،انتظار می روند سیاستگذاری مستمر و بلندمدت در این ارتباط صورت بگیرد تا تعادل در آمار بیکاری و کنترل و تعدیل پدیده بیکاری ساختاری در کشور ایجاد شود.

 

لینک مطلب: http://tamin24.ir/News/59614.html