مدیرعامل ذوب‌آهن اصفهان :

رکود داخلی را با صادرات جبران کردیم

احداث کارخانه ذوب‌آهن اصفهان که در چارچوب پروتکل همکاری‌های فنی و اقتصادی دولت‌های ایران و شوروی سابق، در 23دی‌ماه 1344 به تصویب مجلس رسیده بود.

تامین 24 / رویای صنعت فولاد که از زمان قاجار در ذهن دولتمردان وقت بود را برآورده کرد و حالا با تغییراتی که بعد از انقلاب در ساختار فنی و فیزیکی این کارخانه بزرگ صنعتی اتفاق افتاده، ذوب‌آهن اصفهان یکی از مهم‌ترین صنایع تولید فولاد و آهن کشور تلقی می‌شود. احمد صادقی، مدیرعامل ذوب‌آهن اگرچه از رکود مصرف داخلی فولاد به‌خاطر مشکلات بازار مسکن گله‌مند است؛ اما از جبران رکود داخلی در بازار فروش خارجی خبر می‌دهد. او همچنین اعلام می‌کند که، بعد از برجام و مذاکرات هسته‌ای درخصوص تامین قطعات و بهینه‌سازی خطوط تولید با‌برخی از شرکت‌های معتبر خارجی مذاکره و تعامل‌های موردنیاز انجام شده که می‌تواند آینده فولاد اصفهان برای بهبود جایگاه خود در صادرات به کشورهای جهان به‌خصوص اروپا را بهبود بخشد.

 

سال گذشته باتوجه به اجرایی شدن برجام موقعیت ویژه‌ای بر سر راه کشور برای توسعه همکاری با کشورهای خارجی و سرمایه‌گذاران بین‌المللی ایجاد شد، در بخش سرمایه‌پذیری پس از برجام، چه اقداماتی صورت گرفت و چه دستاوردهایی داشتید؟

رفع مشکلات مربوط به تامین مستمر و به‌موقع برخی از مواد اولیه و تجهیزات خاص و بعضا امکان تامین آنها با هزینه کمتر، همچنین ایجاد شرایط بهتر نقل‌وانتقال پول، از  دستاوردهای این سند بین‌المللی بوده است. درخصوص تامین قطعات و بهینه‌سازی خطوط تولید نیز با برخی از شرکت‌های معتبر خارجی مذاکره و تعامل‌های مورد‌نیاز انجام پذیرفته است.

در بخش فروش نیز کیفیت محصولات ذوب‌آهن به‌ویژه برای مشتریان اروپایی محصولات صادراتی در سال‌های نه‌چندان دور باعث شده بود که حتی در دوران تحریم نیز بسیار پیگیر خرید از ذوب‌آهن باشند ولی روش پرداخت معمول در اروپا (اعتبارات اسنادی) و چالش‌های ناشی از تحریم‌های بانکی مانع به سرانجام رسیدن مطلوب کار بود. اما بعد از تفاهم انجام‌شده (برجام) این همکاری‌ها شکل جدی‌تری به‌خود گرفت، به‌طوری‌که هم‌اکنون تنها در بخش تامین مالی با ضمانت صادرات، پنج شرکت از کشورهای اتریش، ایتالیا، هند و دو شرکت از آلمان، خواهان همکاری با ذوب‌آهن اصفهان هستند و درخواست خرید محصولاتی چون چدن، شمش و سایر محصولات ذوب‌آهن اصفهان را دارند.

 

ایران در سال گذشته رشد چشمگیری در تولید فولاد به‌خود دید به‌نحوی‌که در‌میان 15کشوربزرگ تولیدکننده فولاد قرار گرفت، این افزایش تولید صرفا ناشی از افزایش نیاز داخلی است یا بازارهای هدفی برای صادرات فولاد مشخص شده است؟

رشد تولید فولاد در سال گذشته و حتی سال جاری در شرایطی بوده که در بازار داخلی مصرف دارای روند کاهشی بوده است. رکود در بخش ساختمان و پروژه‌های عمرانی، در سال‌های اخیر عملا باعث شده در بازار داخلی کشور مصرف فولاد روند مطلوبی نداشته باشد. کاهش مصرف فولاد در داخل کشور خود یکی از چالش‌های چشم‌انداز تولید 55میلیون تن فولاد تا سال1404است. باتوجه به‌اینکه در برنامه‌های توسعه صنعتی کشور، مزایای فولادسازی در ایران درنظر گرفته شده و چشم‌اندازی برای این صنعت ترسیم شده، طبیعی است که باید برای صادرات قابل‌توجه فولاد برنامه‌ریزی و مشوق‌های لازم دیده شود. باوجود رشد در تولید و صادرات فولاد و محصولات فولادی کشور، براساس آمار انجمن تولیدکنندگان فولاد، میزان مصرف ظاهری انواع میلگرد و تیرآهن در بازار داخلی، در چهارماهه نخست سال جاری نسبت به‌مدت مشابه سال قبل، حدود 9درصد کاهش را نشان می‌دهد. درواقع می‌توان گفت در بخش مصرف داخلی محصولات فولادی، رکود نسبت به قبل بیشتر شده؛ اما افزایش تولید فولاد و محصولات فولادی ناشی از رونق صادرات بوده است. رشد تولید فولاد در کشور بر‌اساس برنامه‌های توسعه‌ای کشور پایه‌گذاری شده و با هدف دستیابی به 55میلیون تن تولید فولاد و صادرات 20میلیون تنی در افق 1404حرکت می‌کند. هرچند عمده مصرف فولاد بایستی در بازار داخلی صورت بگیرد؛ اما بازارهای هدفی نیز در خارج از کشور برای فروش محصولات درنظر گرفته شده‌اند. گفتنی است طی سال 95، ذوب‌آهن اصفهان 647 هزار تن صادرات داشته و در 5 ماهه اول سال 96 نیز با صادرات 585 هزار تن انواع مقاطع طویل فولادی و شمش و رشد 127 درصدی، بالاترین رشد صادرات را نسبت به دوره مشابه سال قبل در بین واحدهای بزرگ فولادسازی کشور، به‌خود اختصاص داده است.

 

در حال حاضر مهم‌ترین موانع برای صادرات چیست؟

هرچند تحریم‌های نانوشته بانکی در دوران پسابرجام مشکلاتی را بر سر راه انتقال پول به کشور ما فراهم ساخته اما مسائل دیگری ازجمله واقعی‌نبودن و نوسانات شدید نرخ ارز، عدم توسعه زیرساخت‌های بندری و جاده‌ای، رقابت منفی تولیدکنندگان داخلی، لجستیک، عدم بهره‌گیری از حمل‌و‌نقل ریلی، کافی نبودن مشوق‌های صادراتی، عدم نظارت بر تولید، صادرات و تهدید شدن برند محصولات کیفی توسط تولیدکنندگان محصولات با کیفیت پایین، می‌تواند از مهم‌ترین مشکلات در راه توسعه صادرات باشد.

 

در سال گذشته باتوجه به‌رفع تحریم‌ها در تولید رشدی حاصل شده است؟

ذوب‌آهن اصفهان با انجام برخی بومی‌سازی‌ها در زمان تحریم‌ها، بسیاری از نیازهای خود را برطرف کرد و چرخه تولید خود را علی‌رغم وجود تحریم‌ها حفظ و تولید خود را مطابق با برنامه به انجام رساند.

هرچند نمی‌توان رشد تولید را فقط به رفع تحریم‌ها گره زد رفع تحریم‌ها  هنوز به شکل کامل آثار خود را در تعاملات تجاری نشان نداده و با اجرایی شدن کامل برجام انتظار می‌رود رشد هرچند محدودی در فضای اقتصادی حاصل شود، اما علی‌رغم رشد ظرفیت تولید فولاد داخلی، زمینه‌های رشد مصرف سرانه فولاد ضعیف است. ذوب‌آهن اصفهان در سال‌های نه‌چندان دور شرایط تولید بیشتری هم داشته است؛ اما در سال‌های اخیر به‌دلیل کاهش مصرف داخلی تولیدات این شرکت نیز تعدیل شده است. ضمن اینکه بخش بیشتری از محصولات تولیدی شرکت، صادر شده است. به‌طور قطع با تلاش‌هایی که در جهت جذب فاینانس و اعتبارات مناسب از خارج کشور در برنامه‌های شرکت قرار دارد، کوره‌بلند شماره یک مجددا راه‌اندازی و شرایط مناسب‌تری برای شرکت رقم خواهد خورد.به‌طورکلی نیز بهبود در مناسبات با سایر کشورها و تامین تجهیزات و قطعات موردنیاز واحدهای فولادی کشور منجر به افزایش 11درصدی تولید فولاد طی سال 95 شده است.

 

درچندماه گذشته بحث ممنوعیت واردات آهن‌قراضه از افغانستان و عراق مطرح شده، دلیل این ممنوعیت چیست و در‌حال‌حاضر از کدام کشور واردات انجام می‌شود؟

ممنوعیت واردات قراضه از این دو کشور موقت بود و رفع شده است. آهن‌قراضه دارای استاندارد و شاخصه‌های معینی است تا اجازه واردات به هر کشوری ازجمله ایران را دارا باشد و به‌دلیل شرایط خاص حاکم بر این دو کشور و امکان وجود قراضه‌های آلوده به‌مواد رادیواکتیو، قراضه‌های جنگی و پرهیز از سایر مخاطرات احتمالی رویه خاصی برای ورود قراضه از این دو کشور در نظر گرفته شده و این کار از مبادی خاص خود تحت کنوانسیون بازل صورت می‌پذیرد.

 

با‌توجه به‌اینکه در‌حال‌حاضر صنایع کشتی‌سازی در کشور فعال شده، آیا در بخش فولاد، تکنولوژی لازم برای ساخت ورق‌های موردنیاز این صنعت را در داخل داریم؟

در شرایط فعلی امکان انجام کلیه مراحل تولید از اسلب تا ورق موردنیاز صنعت کشتی‌سازی در یک‌واحد فولادی کشور وجود ندارد لیکن با امکانات موجود امکان تولید اسلب در یک واحد و انجام عملیات تکمیلی و تولید ورق در دیگر واحدها فراهم است. در ذوب‌آهن اصفهان نیز در شرایط فعلی با توجه به بازسازی خط کارگاه نورد 650 امکان تولید ریل و تیرآهن سنگین در این کارگاه فراهم آمده است. برپایه مطالعات انجام شده درخصوص توسعه شرکت نیز تولید اسلب، محصولات تخت و لوله در دستور کار قرار دارد.

 

چه برنامه‌ای برای توسعه ذوب‌آهن اصفهان  به عنوان یکی از قطب‌های تغذیه صنایع مختلف کشور دارید؟

در فاز اول جهت اصلاح ساختار فنی شرکت، نسبت به تعریف طرح‌های مرتبط با کاهش قیمت تمام‌شده، اجرای سیستم پرعیارسازی وHMR، افزایش بهره‌وری شامل اصلاح ضریب تبدیل جهت شارژ به‌عنوان سنگ‌آهن درشت‌دانه، اجرای پروژه تزریق مبتنی‌بر استفاده حداکثری از ظرفیت موجود واحدها و ایجاد توازن در (PCI) پودر زغال به کوره‌های‌بلند خطوط مختلف تولید اقدام شده است. انجام این طرح‌ها سالانه بالغ‌بر 12هزار میلیارد ریال ارزش‌افزوده ایجاد می‌کند. در فاز دوم نیز مطابق مطالعات انجام شده در قالب نقشه راه شرکت، ذوب‌آهن اصفهان به تولید اقتصادی با درنظر گرفتن ایجاد تنوع و افزایش ارزش‌افزوده در محصولات تولیدی، نائل خواهد شد. برنامه‌ریزی و انجام اقدامات موردنیاز به‌منظور تولید 6/3میلیون تن فولاد با انجام بهینه‌سازی و تعمیرات موردنیاز، یکی از اهداف فعلی ذوب‌آهن اصفهان بوده که در این راستا برنامه تکمیل تعمیرات اساسی کوره‌بلند شماره یک در حال پیگیری و انجام است.

 

باتوجه به‌حجم ذخایر معدنی و معادن متنوع ایران مخصوصا در مبحث سنگ‌آهن، آیا رویکرد ذوب‌آهن بر خام فروشی است یا زنجیره تولید تا محصول نهایی در برنامه کلان آن سازمان وجود دارد؟

به‌طور‌قطع در علم اقتصاد ایجاد ارزش‌افزوده بالاتر و استفاده حداکثری از منابع کشور یک اصل غیرقابل‌انکار است؛ اما با این وجود و از دیدگاه علمی، ورود به بخش‌های تولیدی که کشور مزیت قابل‌توجه‌ای در آن وجود ندارد و به اتلاف منابع می‌انجامد نیز به اندازه خام‌فروشی نکوهیده است؛ برای نمونه استرالیا و برزیل غنی‌ترین منابع سنگ‌آهن دنیا را دارند ولی به صادرات سنگ‌آهن آنها خام فروشی اطلاق نمی‌شود زیرا مزیت صادراتی آنها در فروش سنگ‌آهن دانه‌بندی است.

 

منبع:هفته نامه آتیه نو/ جواد حیدریان

 


ارسال نظر

captcha