یادداشتی از ابراهیم صادقی فر

دیپلماسی کار

کشورهایی که در عرصه سیاست خارجی رویکرد توسعه‌گرا در پیش گرفته و دارای دیپلماسی اقتصادی فعالی هستند، جهت تأمین اهداف اقتصادی‌شان در عرصه بین‌المللی تلاش می‌کنند تا از ابزارها و ظرفیت ها و مزیت های متعدد خود به نحو هوشمندانه استفاده کنند.

دکتر ابراهیم صادقی فر

مشاور وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی

تامین 24 / اصولاً ماهیت مناسبات، تعاملات و تحولات نظام بین الملل، مبتنی بر مزیت های اقتصادی کشورها به‌ مثابه محور قدرت ملی مورد محاسبه قرار می گیرد. در راستای استفاده از این ظرفیت‌ها، سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، همواره نقشی کلیدی در ایجاد محیطی مناسب برای ارتقای جایگاه کشور در ساختار نظام بین‌الملل ایفا نموده است. در ذیل این راهبرد، توجه به دیپلماسی کار به عنوان یک رویکرد اقتصاد‌ی – اجتماعی محور به سیاست خارجی و در نتیجه التفات به الزامات رفتاری آن، مورد توجه جناب آقای دکتر ربیعی وزیر محترم تعاون، کار و رفاه اجتماعی می باشد. سؤال اصلی این است که براساس خط مشی های ریاست محترم جمهوری در دولت دوازدهم، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی به عنوان یک دستگاه راهبردی و موثر ، چگونه و چه رویکردی را در عرصه سیاست خارجی باید در پیش بگیرد تا در امکان سنجی اهداف دستیابی کشور به جایگاهی قدرتمند در اقتصاد جهانی نقش آفرین باشد! در این راستا تحقق موضوعاتی از قبیل جذب سرمایه‌گذاری خارجی، مشارکت در تسهیل و بهبود  فضای کسب ‌و‌کار، رونق گردشگری در حوزه های مختلف، بسترسازی برای  دستیابی به علم و تکنولوژی  بویژه تکنولوژی های سبز با هدف پایدارسازی فرصت های اشتغال در بخش کشاورزی، خدمات و... در بلند مدت ( با توجه به چالش های زیست محیطی و فشارهای ناشی از جمعیت جویای کار ) چگونه میسر می گردد!

به نظر می رسد فرایند جهانی شدن به‌ویژه جهانی شدن اقتصاد، باعث شده است تا کشورهایی که دغدغه توسعه و پیشرفت دارند، به مؤلفه‌های اقتصادی و اجتماعی ـ که نقش اساسی در افزایش قدرت ملی دارند ـ توجه جدی داشته باشند. کشورهایی که در عرصه سیاست خارجی رویکرد توسعه‌گرا در پیش گرفته و دارای دیپلماسی اقتصادی فعالی هستند، جهت تأمین اهداف اقتصادی‌شان در عرصه بین‌المللی تلاش می‌کنند تا از ابزارها و ظرفیت ها و مزیت های متعدد خود به نحو هوشمندانه استفاده کنند. یکی از ابزارهای کارآمد در این خصوص که به نظر می رسد کشور ما نتوانسته به خوبی از مزیت های آن بهره بگیرد دیپلماسی کار است که ذیل دیپلماسی اقتصادی معمولاً قابل ارزیابی است.

گسترش بازارهای جهانی و ارتباطات متعدد و لابی های چند لایه روزافزون بین کشورهای مختلف، باعث شده است که محیط تجاری بسیاری از فعالیتهای اقتصادی با تغییر و تحولات مضاعفی  روبه رو شده و در نتیجه آن مفاهیم دیپلماسی اقتصادی (با محوریت دیپلماسی کار) از اهمیت بسزایی برخوردار شود؛ به گونه ای که در شرایط کنونی، موضوع ایجاد فضای مساعد در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، از جمله شرایط الزامی بستر تعامل با اقتصاد جهانی را تشکیل می دهد که خوشبختانه این مهم از موضوعات مورد تاکید مقام معظم رهبری در فواصل مختلف بویژه در دیدار اخیر ریاست محترم جمهوری و اعضای هیات دولت با معظم له به مناسبت هفته دولت نیز بود. بنابراین و با اذعان به این ضرورت ها و بایسته ها،دیپلماسی کار به عنوان دکترین مقام عالی وزارت در تعاملات بین المللی، به معنای همراهی و همگامی با متولیان دستگاه دیپلماسی ، جهت ارائه پاسخی در خور به چالش‌های نوظهور، تصمیم ‌گیری های کارشناسانه و همکاری‌های سازنده بین همه بازیگران است؛ به اعتقاد دکتر ربیعی این نوع دیلماسی، در صدد است تا با بهره گیری از ظرفیت های بین المللی نسبت به گشایش فضای همکاری و تعاملات دو یا چند جانبه بویژه در امور اقتصادی و جذب سرمایه گذاری ها، مهارت آموزی، تبادل دانش فنی و مهندسیبه شکوفایی بازار کسب و کار و رونق اشتغال کشور کمک نماید. 

بدیهی است در شرایط کنونی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی به عنوان متولی «دیپلماسی کار» کشور تلقی شده، مبتنی بر جایگاهی که امروزه در راهبری سیاست های معطوف به امر اشتغال، راهبری و پایش بازارکار و امور رفاهی و اجتماعی کشور عهده دار است، در کنشی موثر، تصمیم  سازانه و هماهنگ با دستگاه دیپلماسی کشور کوشش می نماید تا علاوه بر  مناسبات کلان با سازمان های منطقه ای و جهانی مخصوصاً سازمان بین المللی کار، گسترش همکاری های دو یا چند جانبه با کشورهای مختلف را در اولویت برنامه های خود قرار دهد. بنابراین سفر جناب آقای دکتر ربیعی به کشور گرجستان علاوه بر اینکه به عنوان نماینده دولت جمهوری اسلامی ایران جهت شرکت در کمیسیون مشترک اقتصادی و رایزنی با مقامات آن کشور، از زاویه دیپلماسی کار نیز به خوبی قابل تدقیق و محل تاملات کارشناسانه نیز می باشد.

می دانیم که کشور گرجستان به دلیل برخورداری از امتیازاتی مانند موقعیت جغرافیایی و آب و هوای مناسب، دارای کشاورزی پیشرفته، معادن، صنایع و صنعت گردشگری پیشرو و نیز به تبع پیروی از استانداردهای اتحادیه اروپا از جایگاه مناسبی در مقایسه با سایر جمهوری های شوروی سابق برخوردار است؛ در این بین گردشگری یکی از بخش‌های مهم خدمات در کشور گرجستان می‌باشد که نقش مهمی دراقتصاد این کشور ایفا می نماید. به همین خاطر و حتی با توجه به علقه های تاریخی و فرهنگی دو کشور و جایگاه گرجستان و اساساً منطقه قفقاز در تاریخ، فرهنگ، هنر و ادبیات ما، طی دهه اخیر هموطنان زیادی نیز بخاطر نزدیکی جغرافیای و حذف روادید فیمابین، به آن کشور مسافرت می کنند. همچنین پیرو توافقات موجود روند سرمایگذاری ایران در گرجستان و نیز صدور خدمات فنی و مهندسی کشورمان رو به گسترش می باشد و همینطور برخی از هموطنان ما  جذب بازار کار آن کشور بویژه در حوزه خدمات با محوریت گردشگری نیز شده اند که به نظر می رسد این روند رو به گسترش طی سال های آتی نیز ادامه خواهد داشت؛  پیش بینی اعزام وابسته کار به آن کشور، ایجاد میز مشاوره، میز پایش و ارزیابی فرصت های کسب کار ویژه منطقه قفقاز در بخش بین الملل وزارت متبوع  نیز می تواند نقش سازنده ای در این خصوص داشته باشد. همان طوری که گفته شد گرجستان یکی از قطب‌های گردشگری در دنیاست. به طوری که در سال ۲۰۱۵ حدود ۱۵ میلیون گردشگر به گرجستان وارد شده‌اند. از سوی دیگر ظرفیت های بالای کشور در حوزه توریسم طبیعت، سلامت، تاریخ، فرهنگی و توریسم مذهبی و ضرورت های رونق بخشی به این بازار ارزشمند جهت پاسخگوی به نیازهای جویندگان کار و تجربه موفق کشور گرجستان در این خصوص ، از موضوعات مهم در تداوم گسترش مناسبات  می تواند مطمح نظر مقامات دو کشور قرار گیرد.

با توجه به اینکه تاکنون پنج کمیسیون مشترک میان ایران و گرجستان برگزار شده و زمینه های فعالیت های دو کشور نیز  بتدریج مشخص تر شده است انتظار می رود در نشست ششم علاوه بر ارزیابی میزان پیشرفت توافقات قبلی دو کشور، برنامه های جدید و راهکارهای لازم برای جهش در ارتقائ مناسبات و تحقق اهداف اقتصادی دو کشور مورد توجه طرفین قرار گرفت.

امید است با توجه به ظرفیت بالای دو کشور در حوزه های مختلف بتوانیم با استفاده از دیدگاه ها و نقطه نظرات کارشناسی کارشناسان سازمان ها و دستگاه های تابعه برای بهره مندی هر چه بیشتر از ظرفیت هایی که بخش مهمی از آن هنوز مورد بهره برداری قرار نگرفته است، شاهد توسعه همه جانبه مناسبات این دو کشور تحت راهبری های مدبرانه  مقام عالی وزارت باشیم.

 

منبع: روابط عمومی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی


ارسال نظر

captcha