شکایت‌های بیمه‌ای خود را کجا طرح کنیم؟

پاسخ مشاور «آتیه‌نو» به سوالات بیمه‌ای ‌خوانندگان

محمد حسین قشقایی

کارشناس تامین اجتماعی

تامین 24 / مشکلی با کارفرما و بیمه تامین‌اجتماعی دارم که باید شکایت کنم و حکم بگیرم. لطفا راهنمایی بفرمایید که برای هرکدام کجا شکایت کنم. آیا باید جدا شکایت کنم؛ آیا می‌شود از هردو موضوع به‌طور مشترک شکایت کنم و یک حکم بگیرم؟

برای شکایت از کارفرما بابت قوانین و مقررات کار و تامین‌اجتماعی باید به هیئت‌های حل اختلاف وزارت کار مراجعه شود.

 هیئت‌های مذکور به شکایات خصوصی در چارچوب اختلافات کارگر و کارفرما و براساس قوانین‌و‌مقررات کار، موضوع را رسیدگی می‌کنند و در مورد عملکرد یا بخشنامه‌ها و دستورالعمل‌های سازمان تامین‌اجتماعی نمی‌توان در این هیئت‌ها شکایت کرد.

 اگر بخواهید از سازمان تامین‌اجتماعی شکایت کنید با توجه به اینکه سازمان مذکور یک نهاد عمومی غیردولتی است، باید به دیوان عدالت اداری مراجعه کنید؛ بنابراین باتوجه به نوع شکایت؛ مرجع رسیدگی متفاوت خواهد بود. 

به رای هیئت‌های حل اختلاف وزارت کار اعتراض دارم، کجا باید شکایت کنم؟

شکایت در هیئت‌های حل اختلاف وزارت کار دو مرحله‌ای است. در مرحله بدوی چنانچه نسبت به رای هیئت تشخیص (بدوی) معترض باشید، باید اعتراض خود را ظرف حداکثر 15روز برای بررسی در هیئت حل اختلاف یا تجدیدنظر ارائه کنید. 

درغیراین‌صورت رای هیئت تشخیص قطعی تلقی می‌شود. درصورت ارجاع موضوع به هیئت حل اختلاف (تجدیدنظر) و صدور رای از طرف هیئت مذکور رای قطعی شده و دو طرف (کارگر و کارفرما) ملزم به اجرای آن هستند. چنانچه هر یک از طرفین (کارگر یا کارفرما) به آرای قطعی هیئت‌های مذکور، معترض باشند سه ماه مهلت دارند تا از آرای مذکور به دیوان عدالت اداری شکایت کنند.  

کارمند مخابرات استان تهران هستم. طبق ماده ۲۱ قانون مدیریت و خدمات کشوری، بعد از خصوصی‌سازی مخابرات، بیمه کسانی که مایل بودند باید انتقال پیدا می‌کرد و پرداخت مابه‌التفاوت به‌عهده کارفرمای سابق واگذار شده بود. ولی شرکت مخابرات خصوصی شده و این مبلغ را نمی‌پذیرد. حالا به‌کجا باید شکایت کنم. به دیوان یا وزارت کار؟

بررسی این موضوع در صلاحیت هیئت‌های حل اختلاف وزارت کار نیست. چون هیئت‌های مذکور به اختلافات کارگر و کارفرما در چارچوب قانون کار رسیدگی می‌کنند. موضوع مطروحه انتقال سابقه است که سوابق موردنظر باید بین صندوق‌های بازنشستگی (بازنشستگی کشوری و تامین‌اجتماعی) ردوبدل شود و مرجع رسیدگی به عملکرد این صندوق‌ها نیز دیوان عدالت اداری است. از طرف دیگر، باتوجه به اینکه مخابرات قبل از خصوصی‌شدن جزو ابواب جمعی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات بوده، این وزارتخانه نیز می‌تواند طرف شکایت قرار گیرد. با این وجود چنانچه دیوان نیز خود را فاقد صلاحیت دانست، باتوجه به اصل159 قانون اساسی که مرجع عمومی و علی‌الاطلاق مرافعات را دادگاه‌های عمومی و دادگستری دانسته است باید از طریق دادگاه‌های عمومی مورد پیگیری قرار گیرد.   

در خبرگزاری کار می‌کنم. حکم اولیه دیوان عدالت اداری برای افزایش مرخصی زایمان حتما باید اجرایی بشود یا اینکه باید منتظر حکم قطعی ماند و اینکه آیا خبرگزاری می‌تواند درصورت نیامدن حکم قطعی، اضافه بر شش ماه مرخصی را غیبت محسوب کند؟ چون سه ماه نیامدم سر کار و 9 ماه از مرخصی استفاده کردم. آیا این موضوع اصلا ربطی به محل کار دارد یا خیر؟

حکم دیوان باید قطعی شود. یعنی اگر در دیوان علیه سازمان تامین‌اجتماعی طرح دعوا شود و بیمه‌شده خواستار استفاده از 9 ماه مرخصی بارداری شود و در رای بدوی رای به نفع شخص شاکی صادر شود ولی سازمان به این رای اعتراض کند و خواستار بررسی در شعبه تجدیدنظر شود، باید رای تجدیدنظر نیز صادر شود تا رای قطعی شود. کارفرما باتوجه به قوانین‌و‌مقررات مربوطه اجازه مرخصی زایمان می‌دهد، اگر تامین‌اجتماعی در وضعیت حاضر همان شش ماه را پذیرفته است، این مدت باید توسط کارگر رعایت شود.

جهت طرح دعوی از کارفرما به‌دلیل بیمه‌نکردن کارگر، چه مدارکی لازم است و باید به‌کجا مراجعه کرد؟ 

در ابتدا لازم است به شعبه تامین‌اجتماعی محل کارگاه مراجعه و مدارک خود را بابت اشتغال و کارکرد در کارگاه مربوطه ارائه کنید و خواستار بازرسی از کارگاه شوید. در مواردی که مورد ادعا مربوط به اشتغال در سال‌های قبل باشد باتوجه به مدارک از قبیل قرارداد کار، فیش‌ها و پرینت بانکی دریافت حقوق، برگه حضوروغیاب و... موضوع در شعبه و کمیته احتساب سابقه مورد رسیدگی قرار می‌گیرد و درصورت تایید، مبلغ حق‌بیمه تعیین و بدهی به کارفرما ابلاغ می‌شود. درصورتی‌که در حال حاضر اشتغال به کار داشته باشید، با ارائه مدارک ذکر شده، بازرس شعبه نیز جهت سرکشی به کارگاه مراجعه خواهد کرد. تایید اشتغال فرد در کارگاه توسط بازرس کافی است تا حق‌بیمه از کارفرما وصول و سابقه منظور شود. اگر از این طریق نتیجه‌ای حاصل نشد، باید به هیئت‌های حل اختلاف وزارت کار مراجعه و علیه کارفرما بابت عدم اجرای ماده 148 قانون کار شکایت کنید.

شخصی که در یک موسسه کار می‌کند و در رابطه با کارهای اداری آن موسسه از طرف کارفرما وکالت‌نامه قانونی دائمی داشته باشد، آیا بعد از بازنشستگی هم می‌تواند پیگیر کارهای اداری آن موسسه باشد؟

موضوع وکالت در پوشش قانون کار نیست و وکلای رسمی نیز خود مشمول صندوق مربوطه هستند که صندوقی مستقل از صندوق تامین‌اجتماعی است. وکالت در چارچوب مفاد قرارداد بین وکیل و موکل شکل می‌گیرد، بنابراین اگر قرارداد وکالت با وکیل رسمی باشد، مشمول قانون کار و تامین‌اجتماعی نیست، ولی اگر موضوع ارجاع کار و روابط کاری باشد که مشمول قانون کار و تامین‌اجتماعی است و افراد بازنشسته تامین‌اجتماعی نیز مجاز به ادامه کار در همان کارگاه و در چارچوب قانون کار نیستند.

 منبع: هفته نامه آتیه نو


ارسال نظر

captcha